direct naar inhoud van Toelichting
Plan: Kern Horn
Status: vastgesteld
Plantype: bestemmingsplan
IMRO-idn: NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01

Toelichting

Hoofdstuk 1 Inleiding

1.1 Reden voor bestemmingsplan

De gemeente Leudal is bezig om alle bestaande bestemmingsplannen in de gemeente te actualiseren, zo ook voor de kern Horn. De vigerende bestemmingsplannen voor de kern Horn zijn ouder dan tien jaar (het oudste is meer dan 15 jaar oud).

Om een aantal redenen is het opstellen van een nieuw bestemmingsplan noodzakelijk en kan niet worden volstaan met bijvoorbeeld alleen een aanpassing van de planregels:

  • in de plangebieden gelden in veel gevallen meerdere, oude bestemming- of wijzigingsplannen dan wel partiële herzieningen. Daarnaast zijn er diverse vrijstellingsprocedures gevoerd in het gebied welke niet zijn gevolgd door planherzieningen. Door deze verschillende planvormen ontbeert op dit moment duidelijkheid en overzichtelijkheid en laat de hanteerbaarheid te wensen over;
  • op grond van het bepaalde in artikel 3.1, lid 4 van de Wet ruimtelijke ordening (Wro) is de gemeenteraad van Leudal in principe verplicht om bestemmingsplannen tenminste éénmaal in de tien jaren te herzien als men leges wil blijven vorderen. Voor de meeste bestemmingsplannen geldt dat deze termijn verlopen is. Concreet betekent dit dat de gemeente voor 1 juli 2013 moet beschikken over actuele juridisch-planologische regimes;
  • als gevolg van de wijzigingen in de bouwregelgeving bestaat er behoefte aan aanpassing en modernisering van de planregels. De nieuwe planregels dienen goed hanteerbaar, inzichtelijk, toegankelijk en bij voorkeur uniform voor de hele gemeente te zijn;
  • de in de loop der tijd gerealiseerde veranderingen in de bebouwing dienen planologisch te worden geregeld;
  • herziening is verder nodig in verband met nieuwe inzichten met betrekking tot de inrichting van bestemmingsplannen en de toegenomen milieuzorg;
  • de gemeente wil haar ruimtelijke plannen digitaal raadpleegbaar hebben, reden waarom nieuwe bestemmingsplannen conform de landelijke RO-standaarden 2012 worden opgesteld.

Doel van de herzieningsoperatie is om te beschikken over actuele bestemmingsplannen, waarin:

  • het huidig gebruik van gronden en opstallen zo goed mogelijk positief wordt bestemd;
  • een aantal ontwikkelingsmogelijkheden wordt afgebakend;
  • een juridisch systeem wordt gekozen, dat past in deze tijd;
  • passende zorg wordt gegeven aan milieucomponenten;
  • beschikt kan worden over digitale verbeeldingen, conform IMRO-model, waardoor deze plannen ook digitaal kunnen worden geraadpleegd.

Vanwege de voorbereidings- en wettelijke doorlooptijden is het niet haalbaar gebleken om voor alle kernen en bedrijventerreinen voor 1 juli 2013 te beschikken over een actueel bestemmingsplan. Om toch over een actueel planologisch-juridisch regime te beschikken, heeft de gemeente Leudal onder andere voor de kern Horn een beheersverordening opgesteld. Door middel van de beheersverordening is het geldende planologisch-juridische regime van toepassing verklaard. Dit, in combinatie met de korte procedure, maakt dat de termijn van 1 juli 2013 wel gehaald is.

De beheersverordening heeft een tijdelijk karakter vanwege het feit dat de bestaande juridisch-planologische regeling verlengd is en slechts een beperkte actualisering en uniformering heeft plaatsgevonden. De beheersverordening wordt dan ook door middel van het onderhavige plan opgevolgd door een nieuw bestemmingsplan voor de kern Horn.

1.2 Ligging en grens van het plangebied

De kern Horn is gelegen in het oostelijk deel van de gemeente Leudal tussen de Napoleonsweg (N273) en het Lateraalkanaal Linne-Buggenum naast de Maas. Ten zuiden van de kern bevindt zich de N280 en ten noorden zijn landbouwgronden gelegen.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0002.png"  
Afbeelding 1. Kern Horn  

De plangrens is afgebeeld op afbeelding 2. Het als zodanig afgebakende gebied wordt in het verdere vervolg van dit bestemmingsplan aangeduid als “het plangebied”. Bij het bepalen van de planbegrenzing zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd:

  • er is een éénduidige en herkenbare plangrens getrokken;
  • de bestaande perceel- en eigendomsgrenzen worden zoveel mogelijk gerespecteerd;
  • er is zoveel mogelijk uitgegaan van het huidig gebruik van de gronden;
  • het plangebied is groter dan de provinciale contour.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0003.png"  
Afbeelding 2. Begrenzing plangebied kern Horn (zwart) en rode contour (rood)  

1.3 Vigerend juridisch-planologisch kader

In het plangebied geldt de beheersverordening voor kern Horn. Deze is vastgesteld op 12 maart 2013. Op de 'Beheersverordening kern Horn' zijn de voorschriften/regels en bijbehorende plankaart(en)/verbeelding(en) van de in tabel 1 genoemde bestemmingsplannen, alsmede de verleende vrijstellingen/ontheffingen/afwijkingen van overeenkomstige toepassing. Voor de woonbestemmingen uit deze bestemmingsplannen geldt echter de bestemming 'Wonen' uit de beheersverordening.

In de onderstaande tabel zijn de voor het plangebied de van toepassing verklaarde bestemmingsplannen opgenomen.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0004.png"  
Tabel 1. Van toepassing verklaarde bestemmingsplannen  

1.4 Leeswijzer

Ten behoeve van dit bestemmingsplan heeft een terreinverkenning en inventarisatie van de kern Horn plaatsgevonden. Daarnaast is het relevante beleid geanalyseerd. Deze inventarisatie staat aan de basis van deze toelichting.

De toelichting van dit bestemmingsplan is als volgt opgebouwd:

De hoofdlijnen van beleid van het Rijk, de provincie, de regio en de gemeente zijn beschreven in hoofdstuk 2. Op basis van de inventarisatiegegevens is het plangebied in hoofdstuk 3 beschreven onder meer aan de hand van functionele en ruimtelijke aspecten. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op de milieuaspecten die van invloed zijn op het plangebied. Het juridisch kader komt naar voren in hoofdstuk 5. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de haalbaarheid van het plan. In hoofdstuk 7 is aangegeven hoe wordt gehandhaafd op dit plan. Tot slot volgt in hoofdstuk 8 een beschrijving van de gevoerde communicatie.

Hoofdstuk 2 Beleidskader

In dit hoofdstuk zal aandacht worden besteed aan het Rijks-, provinciaal, regionaal en gemeentelijk beleid. Het rijksbeleid zal worden besproken aan de hand van het overkoepelend stuk de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) , de Beleidslijn grote rivieren en de Waterwet. Voor het provinciaal beleid wordt gebruik gemaakt van het Provinciaal Omgevingsplan Limburg 2006, eveneens een overkoepelend beleidsstuk, en de Provinciale Woonvisie. Het regionaal beleid komt middels de Regiovisie 2008-2028 en de Regionale Woonvisie aan bod. In het kader van het gemeentelijk beleid wordt ten slotte ingegaan op het Kaderplan bestemmingsplannen kernen Leudal, het gemeentelijk Handboek Ruimtelijke Plannen, de Strategische Overallvisie en de Structuurvisie Leudal.

2.1 Rijksbeleid

Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte

Op 13 maart 2012 is de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte vastgesteld. In deze structuurvisie staan de (rijks)plannen voor ruimte en mobiliteit. Overheden, burgers en bedrijven krijgen de ruimte om zelf oplossingen te creëren. Het rijk richt zich met name op het versterken van de internationale positie van Nederland en het behartigen van de nationale belangen.

De nieuwe structuurvisie vervangt verschillende bestaande nota's, zoals de Nota Ruimte, de Nota Mobiliteit, de agenda Landschap en de agenda Vitaal platteland.

Het Rijk zet zich voor wat betreft het ruimtelijk- en mobiliteitsbeleid in voor een concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig Nederland. In de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte worden drie hoofddoelen genoemd om Nederland concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig te houden voor de middellange termijn (2028):

  • het vergroten van de concurrentiekracht van Nederland door het versterken van de ruimtelijk-economische structuur van Nederland;
  • het verbeteren, in stand houden en ruimtelijk zekerstellen van de bereikbaarheid waarbij de gebruiker voorop staat;
  • het waarborgen van een leefbare en veilige omgeving waarin unieke natuurlijke en cultuurhistorische waarden behouden zijn.

Voor de drie rijksdoelen worden de onderwerpen van nationaal belang benoemd, waarmee het Rijk aangeeft waarvoor het verantwoordelijk is en waarop het resultaten wil boeken.

De 13 nationale belangen zijn als volgt:

Versterken van de ruimtelijk-economische structuur van Nederland

  • Een excellent en internationaal bereikbaar vestigingsklimaat in de stedelijke regio's met een concentratie van topsectoren.
  • Ruimte voor het hoofdnetwerk voor (duurzame) energievoorziening en de energietransitie.
  • Ruimte voor het hoofdnetwerk voor vervoer van (gevaarlijke) stoffen via buisleidingen.
  • Efficiënt gebruik van de ondergrond.

Verbeteren bereikbaarheid: Slim Investeren, Innoveren en Instandhouden

  • Een robuust hoofdnetwerk van weg, spoor en vaarwegen rondom en tussen de belangrijkste stedelijke regio's inclusief de achterlandverbindingen.
  • Betere benutting van de capaciteit van het bestaande mobiliteitssysteem van weg, spoor en vaarwegen.
  • Het in stand houden van de hoofdnetwerken van weg, spoor en vaarwegen om het functioneren van de netwerken te waarborgen.

Waarborgen kwaliteit leefomgeving

  • Verbeteren van de milieukwaliteit (lucht, bodem, water), bescherming tegen geluidsoverlast en externe veiligheidsrisico's.
  • Ruimte voor waterveiligheid, een duurzame zoetwatervoorziening en klimaatbestendige stedelijke (her)ontwikkeling.
  • Ruimte voor behoud en versterking van (inter)nationale unieke cultuurhistorische en natuurlijke kwaliteiten.
  • Ruimte voor een nationaal netwerk van natuur voor het overleven en ontwikkelen van flora- en faunasoorten.
  • Ruimte voor militaire terreinen en activiteiten.
  • Zorgvuldige afwegingen en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke plannen.

In het plangebied zijn geen nationale belangen uit de structuurvisie van toepassing.

AMvB Ruimte

De AMvB Ruimte wordt in juridische termen aangeduid als Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro). Op 30 juni 2011 zijn alle ontwerpstukken van de AMvB als bijlage bij de SVIR gepubliceerd. Met uitzondering van enkele onderdelen is het Barro eind december 2011 in werking getreden. In de AMvB zijn de nationale belangen die juridische borging vereisen opgenomen. De AMvB Ruimte is gericht op doorwerking van de nationale belangen in gemeentelijke bestemmingsplannen.

Onderwerpen waarvoor het rijk ruimte vraagt zijn de mainportontwikkeling van Rotterdam, bescherming van de waterveiligheid in het kustfundament en in en rond de grote rivieren, bescherming en behoud van de Waddenzee en enkele werelderfgoederen, zoals de Beemster, de Nieuwe Hollandse Waterlinie en de Stelling van Amsterdam en de uitoefening van defensietaken.

Per 1 oktober 2012 is het besluit aangevuld met de ruimtevraag voor de onderwerpen veiligheid op rijksvaarwegen, toekomstige uitbreiding van infrastructuur, de elektriciteitsvoorziening, de ecologische hoofdstructuur (EHS), de veiligheid van primaire waterkeringen, reserveringsgebieden voor hoogwater langs de Maas en maximering van de verstedelijkingsruimte in het IJsselmeer. Ook is het onderwerp duurzame verstedelijking in de regelgeving opgenomen.

Het Barro geeft voor het plangebied het nationale belang van de Grote rivieren aan. Het beleid ten aanzien van de grote rivieren wordt uiteengezet in de volgende paragraaf.

Voor de goede orde wordt vermeld dat het belang van de veiligheid op de hoofdvaarweg de Maas niet speelt in het plangebied aangezien de begrenzing van de hoofdvaarweg en de 25 meter zone landinwaarts niet tot over het plangebied ligt.

Ladder voor duurzame verstedelijking

Op 1 oktober 2012 is het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) gewijzigd, en is 'de ladder voor duurzame verstedelijking' daaraan toegevoegd. De ladder ondersteunt gemeenten en provincies in vraaggerichte programmering van hun grondgebied, het voorkomen van overprogrammering en de keuzes die daaruit volgen.

Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. De ladder beoogt een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten.

Overheden dienen nieuwe stedelijke ontwikkeling te motiveren met de drie opeenvolgende stappen. De stappen bewerkstelligen dat de wens om een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk te maken, nadrukkelijk wordt gemotiveerd en afgewogen met oog voor (1) de ruimtevraag, (2) de beschikbare ruimte en (3) de ontwikkeling van de omgeving waarin het gebied ligt.

Op dit bestemmingsplan is de ladder voor duurzame verstedelijking niet van toepassing. Er worden geen nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen mogelijk gemaakt.

Beleidslijn grote rivieren

De overstromingen van de Maas in december 1993 en januari 1995 hebben duidelijk gemaakt dat de Maas niet altijd binnen het winterbed blijft zoals dit in het Koninklijk Besluit uit 1916 (op basis van de Rivierenwet 1908) is vastgelegd. Bij (nieuwbouw)plannen in het rivierbed van de Maas dient daarom rekening gehouden te worden met hoge waterstanden.

Op 19 september 1997 werd de circulaire “Bouwen langs de Maas” vastgesteld door Provinciale Staten als provinciaal ruimtelijk beleid. Hierin werd vastgelegd hoe de ministeriële beleidslijn “Ruimte voor de rivier” (Staatscourant 12 mei 1997) in Limburg zijn doorwerking diende te krijgen, waarbij de bescherming van een deugdelijke stroomvoering en waterberging voorop stonden. Middels deze circulaire werd tevens invulling gegeven aan de afspraken die naar aanleiding van de beleidslijn “Ruimte voor de rivier” tussen Rijk, provincie en gemeente waren gemaakt.

Mede op basis van de resultaten van een in 2005 verrichte evaluatie en ervaringen in de praktijk is besloten om de beleidslijn “Ruimte voor de rivier” te herzien. De herziening van de beleidslijn draagt, mede als gevolg van de uitbreiding van het toepassingsgebied en de wens om verwarring met de PKB “Ruimte voor de Rivier” te voorkomen, de naam “Beleidslijn grote rivieren” (vastgesteld 14 juli 2006).

Met de herziening van de beleidslijn wordt meer ruimte geboden aan ontwikkelingsgerichte initiatieven. Zo ontstaan meer mogelijkheden voor ontwikkelingen die de ruimtelijke en economische kwaliteit van het betreffende gebied kunnen verbeteren. Doelstelling van de Beleidslijn grote rivieren is om de beschikbare bergingscapaciteit van het rivierbed te behouden, ontwikkelingen tegen te gaan die de mogelijkheid tot rivierverruiming door verbreding en verlaging nu en in de toekomst feitelijk onmogelijk maken en het waarborgen van de afvoercapaciteit in het stroomvoerend rivierbed.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0005.png"  
Afbeelding 3. Uitsnede kaart beleidslijn 'Grote rivieren' (18 juli 2012)  

Om de doelstellingen te bereiken, wordt via een tweetal sporen gewerkt: de Wet ruimtelijke ordening (Wro) en de Waterwet.

Het plangebied is, volgens de kaart behorende tot de beleidslijn, voor de oostelijke helft van de kern gelegen binnen een gedeelte van het rivierbed waar paragraaf 6 van het Waterbesluit niet van toepassing is. Op basis van rivierkundige gronden en via een algemene maatregel van bestuur is het vergunningenregime van de Waterwet hier niet van toepassing. Deze aanduiding betekent dat de betreffende gebieden vanuit rivierkundig oogpunt (vanuit het rivier- en stroombelang) minder van belang worden geacht. Bescherming van dat belang door middel van een vergunningenstelsel in het kader van de Waterwet is daarmee niet noodzakelijk.

Deze gebieden blijven wel deel uit maken van het rivierbed. Dit betekent dat sommige van deze gebieden bij hoogwatersituaties onder water kunnen staan. Bouwen in deze, in het rivierbed gelegen gebieden, geschiedt net als elders in het rivierbed op eigen risico. Ingeval van hoogwaterschade, wordt door zowel het rijk als de gemeente, geen recht op schadevergoeding erkend.

Aan de noord- en zuidrand van de kern liggen gronden binnen het bergend regime van de Maas (de groene gebieden). Het bergend regime geldt voor delen van het rivierbed waar – in principe – alle activiteiten kunnen worden toegestaan, mits deze voldoen aan de gestelde rivierkundige voorwaarden (“Ja, mits”). Algemeen geldend zijn de voorwaarden ten aanzien van een zodanige situering en uitvoering dat de veiligheid van de waterstaatswerken is gewaarborgd, dat er geen sprake is van een feitelijke belemmering van toekomstige vergroting van de afvoer- of bergingscapaciteit en de optredende waterstandsverhoging of de afname van de bergingscapaciteit zo gering mogelijk is. Met uitzondering van de 'riviergebonden' activiteiten geldt verder dat de compensatie van de resterende, blijvende waterstandseffecten of de afname van de bergingscapaciteit duurzaam verzekerd dient te zijn. Ook de tijdige realisatie en de financiering van de compenserende maatregelen zal de initiatiefnemer moeten zekerstellen. Voor de activiteiten die per saldo meer ruimte voor de rivier moeten opleveren geldt dat alle overeengekomen rivierverruimende maatregelen gegarandeerd moeten zijn.

Het plangebied is, volgens de kaart behorende tot de beleidslijn, aan de oostelijk rand gedeeltelijk gelegen binnen het zogeheten "artikel 2a-Wbr-gebied" (gele gebieden op bovenstaande afbeelding). Op basis van rivierkundige gronden en via een algemene maatregel van bestuur is het vergunningenregime van de Wet beheer rijkswaterstaatswerken (Wbr) hier niet van toepassing. Deze aanduiding betekent dat de betreffende gebieden vanuit rivierkundig oogpunt (vanuit het rivier- en stroombelang) minder van belang worden geacht. Bescherming van dat belang door middel van een vergunningenstelsel in het kader van de Wbr is daarmee niet noodzakelijk.

De "artikel 2a-gebieden" blijven wel deel uit maken van het rivierbed. Dit betekent dat sommige van deze gebieden bij hoogwatersituaties onder water kunnen staan. Bouwen in deze, in het rivierbed gelegen artikel 2a-gebieden, geschiedt net als elders in het rivierbed op eigen risico. Ingeval van hoogwaterschade, wordt door zowel het rijk als de gemeente, geen recht op schadevergoeding erkend.

Andere delen aan de oostelijke rand van het plangebied zijn gelegen binnen het bergend regime van de Maas (de groene gebieden). Het bergend regime geldt voor delen van het rivierbed waar – in principe – alle activiteiten kunnen worden toegestaan, mits deze voldoen aan de gestelde rivierkundige voorwaarden (“Ja, mits”). Algemeen geldend zijn de voorwaarden ten aanzien van een zodanige situering en uitvoering dat de veiligheid van de waterstaatswerken is gewaarborgd, dat er geen sprake is van een feitelijke belemmering van toekomstige vergroting van de afvoer- of bergingscapaciteit en de optredende waterstandsverhoging of de afname van de bergingscapaciteit zo gering mogelijk is. Met uitzondering van de 'riviergebonden' activiteiten geldt verder dat de compensatie van de resterende, blijvende waterstandseffecten of de afname van de bergingscapaciteit duurzaam verzekerd dient te zijn. Ook de tijdige realisatie en de financiering van de compenserende maatregelen zal de initiatiefnemer moeten zekerstellen. Voor de activiteiten die per saldo meer ruimte voor de rivier moeten opleveren geldt dat alle overeengekomen rivierverruimende maatregelen gegarandeerd moeten zijn.

In het plangebied zijn geen waterkeringen aanwezig. Nabij het plangebied vormt het talud van het Lateraal Kanaal in haar huidige vorm een waterkerende functie. Dit geldt ook voor de N280, van het Brughoofd tot aan de Beegderweg. In geval van dreigend hoog water wordt de onderdoorgang van de N280 afgesloten met een demontabele waterkering. Aan de noordzijde van het plangebied kan tevens een demontabele kering worden geplaatst langs De Kemp

Waterwet

Op 22 december 2009 is de Waterwet in werking getreden. In deze wet zijn een achttal wetten samengevoegd tot één wet. Het Waterbesluit is de uitwerking bij algemene maatregel van bestuur van bepalingen van de Waterwet. De Waterregeling is de uitwerking bij ministeriële regeling van bepalingen van de Waterwet en het Waterbesluit. De Waterwet, het Waterbesluit en de Waterregeling zijn het resultaat van de in 2004 aangekondigde integratie van waterwetgeving.

Wat betreft de oppervlaktewaterlichamen geeft het Waterbesluit een grondslag om de grenzen hiervan in de Waterregeling vast te leggen en een grondslag voor de grenzen van de gebieden die zijn vrijgesteld van de vergunningplicht voor het gebruik van waterstaatswerken.

Uit de kaarten behorende bij het Waterbesluit en de Waterregeling, blijkt dat het plangebied voor een klein deel is gelegen binnen de gebieden die zijn vrijgesteld van de vergunningplicht voor het gebruik van waterstaatswerken (het oostelijk deel van de kern). Op deze gebieden is paragraaf 6 'Gebruik van rijkswaterstaatswerken' van hoofdstuk 6 van het Waterbesluit niet van toepassing. Kleine delen van het plangebied vallen binnen het gebied waarop het 'Waterhuishoudkundig beheer' van toepassing is.

Voor de vrijstellingsgebieden geldt dat ze vanuit rivierkundig oogpunt (vanuit het rivier- en stroombelang) minder van belang worden geacht. Bescherming van dat belang door middel van een vergunningenstelsel is daarmee niet noodzakelijk. De omstandigheid dat geen vergunningplicht geldt, wil echter niet zeggen dat er geen kans bestaat op hoog water. Het gebied blijft immers wel deel uitmaken van het rivierbed. Bouwen in deze gebieden geschiedt dan ook, net als elders in het rivierbed, op eigen risico en voor eigen verantwoordelijkheid. Zowel het Rijk als de gemeente Leudal zijn niet aansprakelijk voor eventuele schade.

Deze gebieden vervangen de artikel 2a Wbr-gebieden uit de Beleidslijn grote rivieren.

De gebieden die deel uitmaken van het 'Waterhuishoudkundig beheer' van de Maas, dienen te voldoen aan het bergend regime, zoals aangegeven in de Beleidslijn grote rivieren.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0006.png"  
Afbeelding 4. Uitsnede kaart behorende bij de Waterregeling  

Uit de kaarten behorende bij het Waterbesluit en de Waterregeling, blijkt dat het plangebied voor een groot deel binnen de gebieden ligt die zijn vrijgesteld van de vergunningplicht voor het gebruik van waterstaatswerken (het oostelijk deel van de kern). Op deze gebieden is paragraaf 6 'Gebruik van rijkswaterstaatswerken' van hoofdstuk 6 van het Waterbesluit niet van toepassing. Kleine delen van het plangebied vallen binnen het gebied waarop het 'Waterhuishoudkundig beheer' van toepassing is.

Voor de vrijstellingsgebieden geldt dat ze vanuit rivierkundig oogpunt (vanuit het rivier- en stroombelang) minder van belang worden geacht. Bescherming van dat belang door middel van een vergunningenstelsel is daarmee niet noodzakelijk. De omstandigheid dat geen vergunningplicht geldt, wil echter niet zeggen dat er geen kans bestaat op hoog water. Het gebied blijft immers wel deel uitmaken van het rivierbed. Bouwen in deze gebieden geschiedt dan ook, net als elders in het rivierbed, op eigen risico en voor eigen verantwoordelijkheid. Zowel het Rijk als de gemeente Leudal zijn niet aansprakelijk voor eventuele schade.

De gebieden die deel uitmaken van het 'Waterhuishoudkundig beheer' van de Maas, dienen te voldoen aan het bergend regime en het stroomvoerend regime, zoals aangegeven in de Beleidslijn grote rivieren.

2.2 Provinciaal beleid

Provinciaal Omgevingsplan Limburg 2006

Op 22 september 2006 is door Provinciale Staten van Limburg het Provinciaal Omgevingsplan Limburg 2006 (POL2006) vastgesteld als vervanger van het POL uit 2001. Het POL2006 is een streekplan, het provinciaal waterhuishoudingplan, het provinciaal milieubeleidsplan en bevat de hoofdlijnen van het provinciaal verkeer- en vervoersplan. Tevens vormt het POL2006 een economisch beleidskader op hoofdlijnen, voor zover het de fysieke elementen daarvan betreft, en een welzijnsplan op hoofdlijnen, voor zover het de fysieke aspecten van zorg, cultuur en sociale ontwikkeling betreft.

Thans zijn de voorbereidingen gaande voor het opstellen van het POL2014. Deze zal naar verwachting in mei 2014 worden vastgesteld.

Het POL2006 zelf kan eveneens beschouwd worden als de structuurvisie die op grond van de nieuwe ruimtelijke wetgeving door provincies opgesteld moet worden. Hiertoe is de POL-aanvulling Nieuwe Wet ruimtelijke ordening (vastgesteld op 18 december 2008) opgesteld. De POL-aanvulling heeft de juridische status van structuurvisie en vormt tevens de uitvoeringsparagraaf van het POL2006, zoals bedoeld in Wro. In 2011 heeft de laatste aanpassing van het POL2006 plaatsgevonden.

Verstedelijking en steeds intensiever ruimtegebruik leggen een toenemend beslag op de open ruimte in het landelijk gebied en verminderen de diversiteit van landschap en groen. De provincie houdt daarom vast aan het zo compact mogelijk houden van de steden en een minstens gelijk blijvend aandeel van de stadsregio's in het totaal van woningen, werklocaties en arbeidsplaatsen. Over het algemeen wordt dus ingezet op het bundelen van de verstedelijking en economische activiteiten in of aansluitend aan bestaande bebouwde gebieden.

In Limburg is dat vertaald in de stadsregio's en de plattelandskernen. De stadsregio's vormen binnen Limburg de vertaling van de bundelingsgebieden zoals het Rijk die hanteert in de Nota Ruimte. Iedere stadsregio is voorzien van een zogenaamde grens stedelijke dynamiek. De plattelandskernen zijn voorzien van contouren.

Paarse contouren om de stadsregio's bepalen de grens voor de stedelijke dynamiek. En vormen tegelijk de overgang naar een platteland met een heel andere dynamiek. Deze grenzen zijn vastgelegd op basis van de natuurlijke waarden in het omliggende gebied en een goede functionele en stedelijke samenhang, rekening houdend met de verwachte groei, zoveel mogelijk samenvallend met bestaande elementen zoals wegen. Deze begrenzing laat onverlet dat er sprake is van een sterke wisselwerking tussen stedelijke en landelijke gebieden. Voor veel voorzieningen is men vanuit het landelijk gebied aangewezen op de steden. Omgekeerd is de kwaliteit van het landelijk gebied mede bepalend voor de aantrekkelijkheid van de stedelijke gebieden als vestigingsgebied. Initiatieven buiten de contouren zijn mogelijk indien ze inpasbaar zijn in het landschap en de landbouwstructuur en gepaard gaan met de realisatie van extra natuur, landschap of milieukwaliteit. Voor landbouw (en toerisme) wordt zoveel mogelijk ontwikkelingsruimte geboden, mits de gebiedskwaliteit er als geheel op vooruit gaat.

In het POL2006 is sprake van een gebiedsgerichte aanpak op meerdere niveaus. Naast een onderscheid tussen stedelijke en landelijke gebieden wordt een onderscheid gemaakt in 14 beleidsregio's. Voor elke regio is op basis van de gebiedskenmerken en -waarden een ontwikkelingsvisie gegeven. Het plangebied is gelegen binnen de beleidsregio Maasvallei-West.

Ontwikkelingsvisie

Maasvallei-West omvat een belangrijk deel van het landelijk gebied van Noord- en Midden-Limburg ten westen van de Maas. Deze beleidsregio is rijk aan aardkundige, archeologische, cultuurhistorische en natuurlijke waarden.

De stroomgebieden van de Tungelroysebeek en Leubeek vormen twee markante onderdelen van de regio. Er is een grote afwisseling van kleinschalige landschapstypen, zoals rivierduinen, esdorpen, oude bouwlanden, beekdalen en kampontginningen. De woonkernen liggen verspreid over de regio en deels in linten langs de Maas en de Napoleonsweg. De sociaal-culturele structuur in de overwegend kleinere kernen is goed ontwikkeld, maar staat door de veranderingen in de landbouw onder druk. De landbouw en het toerisme vormen een sterke economische pijler.

Het afwisselende en natuurlijk karakter van de regio maakt deze aantrekkelijk als woon-, werk- en recreatiegebied. Uitdaging is de toeristische functie als economische drager verder uit te bouwen door in te spelen op de groeiende betekenis van de vrijetijdseconomie. Verbreding van de plattelandseconomie is eveneens van belang voor de verdere ontwikkeling van de regio. Met toepassing van instrumenten als het contourenbeleid en het Limburgs Kwaliteitsmenu (LKM) wordt ingezet op een goede inbedding van kernen in het landschap. EHS en POG in het landelijk gebied ten westen van de Maas worden samen met natuur in aangrenzende gebieden in België en Noord-Brabant verder versterkt als een groene ruggengraat tussen Maas, Peel en Kempen. Door de Reconstructie blijven er goede ontwikkelingsmogelijkheden voor alle mogelijke vormen van landbouw in een aantrekkelijke omgeving.

Perspectieven

De kern van Horn behoort grotendeels tot perspectief 6a 'Plattelandskern Noord- en Midden-Limburg'. De plattelandskernen zijn overwegend kleinschalig van karakter. De vitaliteit van deze dorpen en stadjes moet behouden blijven. Met het oog daarop wordt ruimte geboden voor de opvang van de woningbehoefte van de eigen bevolking. En voor de groei van lokaal, in een enkel geval ook regionaal georiënteerde bedrijvigheid. Het instandhouden van winkels en publieksvoorzieningen in plattelandskernen vraagt de nodige aandacht, net als de bereikbaarheid per openbaar vervoer zodat sociaal-culturele voorzieningen (ook in de stadsregio's) goed bereikbaar zijn.

Veel kleinere delen van het plangebied zijn aangeduid als perspectief 1 'Ecologische hoofdstructuur (EHS)', perspectief 2 'Provinciale ontwikkelingszone groen (POG)', perspectief 3 'Ruimte voor veerkrachtige watersystemen' en perspectief 4 'Vitaal landelijk gebied'.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0007.png"  
Afbeelding 5. Uitsnede POL-kaart 'Perspectieven'  

Perspectief 1 omvat bestaande bos- en natuurgebieden, te ontwikkelen nieuwe natuur- en beheersgebieden, ecologisch water en beken met een specifiek ecologische functie. Er binnen liggen bijzondere natuurgebieden zoals Nationale Parken, Natuurbeschermingswetgebieden, waardevolle bossen en de gebieden die zijn aangewezen (of aangemeld) als Vogel- en Habitatrichtlijngebied. Het gaat in alle gevallen om gebieden van nationale of Europese betekenis. Binnen de EHS komen hier en daar op bestemmingsplanniveau andere bestemmingen en functies voor variërend van infrastructuur, landbouwgronden tot militaire terreinen, woningen en toeristische voorzieningen. In de POL-aanvulling EHS zijn gedetailleerdere kaarten opgenomen van perspectief 1 met daarbinnen onderscheiden de verschillende gebiedstypen.

Het beleid in perspectief 2 is gericht op het versterken en ontwikkelen van natuur- en landschapswaarden. De aanwezige waarden zijn richtinggevend voor ontwikkelingen op andere terreinen. Daarnaast ligt de nadruk op het instandhouden van een goede toeristisch-recreatieve structuur en een op het landschap georiënteerde landbouw.

Perspectief 3 heeft betrekking op de meer open delen van beekdalen, winterbed van de Maas en steilere hellingen, voorzover deze geen deel uitmaken van EHS of POG. De betreffende gebieden hebben een relatief open karakter en zijn ingericht voor gebruik door vooral grondgebonden landbouw.

De ontwikkeling van functies in deze gebieden is mogelijk mits dit aansluit op het bieden van ruimte aan een voldoende veerkrachtig watersysteem voor de opvang van hoge waterafvoeren, het bestrijden van watertekort en verdroging en het voorkomen van erosie. De veerkrachtige watersystemen vormen een belangrijke continuïteit in het landschap zowel visueel-ruimtelijk als cultuurhistorisch, en bieden een goed houvast voor investeringen in landschapsontwikkeling.

Binnen de algemene randvoorwaarden zijn er nog steeds mogelijkheden voor ontwikkeling van vooral de grondgebonden landbouw en recreatie, alsmede goed gelegen niet-grondgebonden land- en tuinbouw. De verwevenheid van functies, kenmerkend voor deze gebieden, wordt zo behouden en versterkt.

De inrichting van perspectief 4 wordt in belangrijke mate bepaald door de landbouw met een van gebied tot gebied verschillende aard en dichtheid aan omgevingskwaliteiten. Er zijn ook ontwikkelingsmogelijkheden voor de toeristische sector en (onder voorwaarden), voor kleinschalige vormen van bedrijvigheid, verbrede landbouw en kleinschalige dienstverlenende bedrijven. In dit gebied geldt de versterking van de landschappelijke kwaliteit als randvoorwaarde bij verder kwaliteitsontwikkeling van landbouw, toerisme en recreatie. Belangrijkste doel hierbij is het behouden van de landschappelijke kwaliteit en identiteit ter plaatse. Economische ontwikkelingen van landbouw, recreatie en toerisme worden als kans en voorwaarde gezien voor het behoud en de versteviging van (met name) de landschappelijke en cultuurhistorische kwaliteiten in een grote variëteit aan landbouwgebieden.

POL-aanvulling Verstedelijking, gebiedsontwikkeling en kwaliteitsverbetering

Op 18 december 2009 hebben Provinciale Staten van de provincie Limburg de POL-aanvulling Verstedelijking, gebiedsontwikkeling en kwaliteitsverbetering vastgesteld. Op 12 januari 2010 is daarnaast door Gedeputeerde Staten de Beleidsregel Limburgs Kwaliteitsmenu vastgesteld.

De POL-aanvulling is een structuurvisie in de zin van de Wet ruimtelijke ordening en richt zich op een partiële herziening van het POL2006 op de volgende punten:

  • provinciale belangen en rol m.b.t. verstedelijking (wonen, werken, infrastructuur, voorzieningen, landbouw, toerisme);
  • actualisatie van teksten (op provinciale belangen) per POL-perspectief en POLbeleidsregio (Parkstad, Maasdal, Nationaal Landschap e.d.);
  • nieuwbouwprojecten (wonen en werken) in en bij steden/stadsregio's alleen in samenhang met herstructurering van het bestaand stedelijke gebied;
  • afgebakende speelruimte voor woningbouw als onderdeel van integrale gebiedsontwikkelingen in Noord- en Midden-Limburg, binnen randvoorwaarden van onder meer de regionale woningbouwprogramma's;
  • apart kwaliteitsmenu voor uitleggebieden bij plattelandskernen in Noord- en Midden-Limburg.

In Limburg (met name Zuid-Limburg) is sprake van een toekomstige bevolkingsafname (mede door de vergrijzing). De provincie geeft in deze POL-aanvulling haar beleid op dit gegeven. De focus wordt gericht op de kwalitatieve woningvoorraadontwikkeling bij een krimpende bevolkingsomvang. De indicatieve ramingen van de verwachte ontwikkeling van de regionale woningvoorraden worden opgenomen in de geactualiseerde tekst van paragraaf 6.3 van het POL2006.

In Noord- en Midden-Limburg is in veel gemeenten inmiddels ook sprake van (een beginnende) bevolkingsdaling, maar is er tot circa 2025 nog een groei in het aantal huishoudens.

De demografische ontwikkelingen maken, dat (puur kwantitatief bekeken) per saldo de woningvoorraad in Noord- en Midden-Limburg nog moet doorgroeien met respectievelijk circa 6.000 en circa 8.000 woningen in de periode 2010-2020. In de periode 2020-2030, heeft Midden-Limburg te maken met een reductie met circa 1.000 woningen, terwijl in Noord-Limburg nog een groei van circa 1.000 woningen aan de orde is.

In de POL-aanvulling wordt aangegeven dat mede door vergrijzing de bevolkingsaantallen zullen afnemen in Limburg. Er moet daarom voorzichtig worden omgegaan met nieuwe woningen. Toch wordt opgemerkt dat nieuwe woningen niet per definitie worden uitgesloten. Zodra bouwinitiatieven plaatsvinden in bebouwd gebied, zijn herontwikkelingen toch goed mogelijk.

Over nieuwe activiteiten in het landelijk gebied, wordt in de POL-aanvulling aangegeven dat deze zoveel mogelijk geconcentreerd dienen te worden binnen de bestaande bebouwing van plattelandskernen. De plattelandskernen zijn daartoe voorzien van contouren. Als dat niet mogelijk of wenselijk is, gaat de voorkeur uit naar ontwikkeling aansluitend aan de plattelandskernen. In Noord- en Midden- Limburg wordt ruimte aanwezig geacht voor uitbreidingslocaties direct buiten, maar grenzend aan de contour.

Limburgs Kwaliteitsmenu

Het Limburgs Kwaliteitsmenu (LKM) is een beleidsregel in de zin van artikel 4:81 Algemene wet bestuursrecht. De beleidsregel LKM regelt de 'extra' condities en voorwaarden waaronder bepaalde ontwikkelingen in het landelijk gebied buiten de plattelandskernen dan wel in het stedelijk gebied in de perspectieven P2, P3 en P8 mogelijk zijn. Het LKM vormt geen nieuw ruimtelijk beleid maar is een uitwerking van het kwaliteitsdeel uit het POL2006 en de POL-aanvulling Verstedelijking, gebiedsontwikkeling en kwaliteitsverbetering. Via het LKM wordt dan ook geen nieuwe of extra ruimte geboden voor ontwikkelingen buiten de contour.

Het Limburgs kwaliteitsmenu is door Gedeputeerde Staten op 12 januari 2010 vastgesteld. De provincie Limburg heeft de Limburgse gemeenten verzocht om het LKM over te nemen en uit te werken in het eigen gemeentelijke ruimtelijk beleid.

Het plangebied ligt gedeeltelijk buiten de rode contour van Horn. De plangrens met de contour is afgebeeld op afbeelding 2. Zodra een ontwikkeling plaatsvindt buiten de contour is het Limburgs Kwaliteitsmenu van toepassing, dat verankerd is in de gemeentelijke structuurvisie.

Provinciale woonvisie 2011-2015

Op 1 februari 2011 hebben Gedeputeerde Staten van de provincie Limburg de Provinciale Woonvisie 2011-2015 vastgesteld. Hierin staat beschreven hoe de woningvoorraadontwikkeling de komende jaren vorm gegeven zou kunnen worden, welke rollen en taken de provincie daarbij kan en wil vervullen en hoe de provincie deze ambities tracht te realiseren.

Een belangrijke aanleiding om het woonbeleid te actualiseren vormen de demografische ontwikkelingen in de provincie. Onder andere hierdoor ontstaat noodzaak tot herstructurering en een andere kwalitatieve samenstelling van de woningvoorraad. Uit de demografische ontwikkelingen komen belangrijke opgaven voort gericht op het veranderen van het aanbod aan woonruimte, voorzieningen en de inrichting van de woon- en leefomgeving.

Lange termijn visie

De provincie is ervan overtuigd dat een omslag van een aanbodgerichte naar een vraaggerichte woningmarkt noodzakelijk is. Het gaat er om een goed functionerende woningmarkt en leefomgeving te scheppen en in stand te houden, waarin alle betrokkenen in hun behoeften kunnen voorzien, en waarin dat ook in de toekomst voor de toekomstig betrokkenen mogelijk zal zijn.

Korte termijn visie

Op de kortere termijn wordt gestreefd naar een kwalitatief goede en passende woningvoorraad met voldoende betaalbare woningen die voor de betreffende doelgroepen in voldoende mate beschikbaar zijn. De provincie constateert dat de bestaande woningvoorraad mede gezien de demografische ontwikkelingen voor een deel niet meer voldoet aan de huidige en toekomstige woningbehoefte. De provincie ziet hier voor Limburg zowel een kwantitatieve als een kwalitatieve opgave.

Regio Noord- en Midden Limburg

In de regio Noord- en Midden-Limburg heeft het inwonertal zijn piek bereikt en gaat regiobreed afnemen van ca. 280.000 inwoners in 2010, naar ca. 275.000 in 2030. Na 2030 komt de krimp in een versnelling. Anticiperend op de afnemende bevolkingsomvang en wijzigende samenstelling van huishoudens, mede door de vergrijzing dient de nog resterende groei maximaal te worden ingezet op een tijdige aanpassing van de samenstelling van de woningvoorraad. Waar mogelijkheden zijn voor de regio Midden-Limburg wordt er van uit gegaan dat tussen 2010 en 2030 de woningvoorraad nog met circa 8.000 woningen zal toenemen. Binnen de stadsregio's dienen de nieuwe activiteiten zoveel mogelijk geconcentreerd te worden in de bestaande stedelijke bebouwing. Bij plattelandskernen zijn nog mogelijkheden voor uitleglocaties buiten, maar wel aangrenzend aan de contour. Ook hier blijft overigens de voorkeur bestaan voor inbreiding. De nog te realiseren nieuwe locaties in / bij dorpen buiten de stadsregio's komen ook in dienst te staan van de transformatieopgave van de plattelandskernen. Voor nieuwe op zichzelf staande clusters van bebouwing buiten de contour geldt een 'nee, tenzij'-benadering.

Omgevingsverordening Limburg

Op 1 januari 2011 is de Omgevingsverordening Limburg in werking getreden. De Omgevingsverordening Limburg heeft de Provinciale Milieuverordening, de Wegenverordening, de Waterverordening en de Ontgrondingenverordening vervangen, die met de inwerkingtreding van deze verordening zijn ingetrokken. Bij het opstellen van de verordening zijn diverse normstellingen geactualiseerd, zijn waar mogelijk regels vervallen en zijn zoveel mogelijk administratieve verplichtingen vereenvoudigd.

De Omgevingsverordening bevat regels over de volgende onderwerpen:

  • De aanwijzing van milieubeschermingsgebieden: waterwingebieden, grondwaterbeschermingsgebieden, de boringvrije zones Roerdalslenk en Venloschol, het bodembeschermingsgebied Mergelland en de stiltegebieden.
  • Regels met betrekking tot regionale wateren, zoals veiligheidsnormen voor regionale waterkeringen, normen voor wateroverlast en regels voor het door de waterschappen te voeren waterbeheer.
  • Een aanvullende regeling op de Ontgrondingenwet, waarin wordt bepaald voor welke handelingen een vrijstelling geldt van bepaalde verboden uit de Ontgrondingenwet.
  • Regels met betrekking tot het gebruik van wegen die in beheer bij de provincie zijn, zoals een verbod om het noodzakelijke uitzicht op de weg te belemmeren door spandoeken of borden boven of langs de weg te plaatsen.
  • Regels over de manier waarop ontheffingen kunnen worden aangevraagd, of meldingen kunnen worden gedaan.
  • Regels over de gemeentelijke rioleringsverplichting, het gebruik van gesloten stortplaatsen, de aanwijzing van industrieterreinen van regionaal belang en een schadevergoedingsregeling.

De Omgevingsverordening Limburg is onafhankelijk van het bestemmingsplan van toepassing. De milieubeschermingsgebieden die in de Omgevingsverordening Limburg zijn aangewezen, zijn voor het plangebied in de waterparagraaf aangegeven.

2.3 Regionaal beleid

Regiovisie 2008 – 2028: Het oog van Midden-Limburg

In de regiovisie “Het oog van Midden-Limburg” van juni 2008 is de gebiedsvisie uitgewerkt in een achttal beleidsthema's. Dit zijn: Toerisme en Recreatie, Maasplassen, Natuurontwikkeling, Landschap en Ecologie, Landbouw, Bedrijvigheid, Wonen, Zorg en Mobiliteit. Vervolgens zijn deze thema's in het najaar van 2008 verdiept en verder uitgewerkt in de programmalijnen: Maasplassen, Ontwikkelingsas N280 Weert-Roermond, Wonen, Natuur en Recreatie.

Over de gemeente Leudal is het volgende opgenomen: “De gemeente Leudal vormt het hart van Midden-Limburg. Het bestaat uit zestien dorpen en een groot buitengebied dat wordt geroemd om z'n ruimte, kwaliteit en woonklimaat. Heythuysen vormt een subregionale kern met een sterke centrumfunctie voor een groot verzorgingsgebied. Het is van belang dat deze centrumfunctie wordt versterkt en het voorzieningenniveau op peil blijft. Daarnaast heeft Leudal diverse dorpskernen waar de voorzieningen onder druk staan. Een actief kleine kernenbeleid is noodzakelijk waarin aandacht gegeven wordt aan de leefbaarheid en een adequate woningvoorraad.

De centrale ligging van Leudal maakt dat het profiteert van bijna alle ontwikkelingen die worden voorgesteld in deze regiovisie. Gelegen aan de Maasplassen liggen er volop kansen om recreatieve en toeristische activiteiten te ontwikkelen en deze te verbinden met het natuurgebied Leudal en het te ontwikkelen regiopark.”

Regionale Woonvisie 2010 - 2014

De regionale woonvisie Midden-Limburg Oost 2010-2014 is door de gemeenteraad vastgesteld op 21 december 2010. Deze visie is gebaseerd op de beleidsneutrale Etil prognose 2009. De prognoses en ambities zijn het kwantitatieve kader waarbinnen woningbouw dient plaats te vinden.

Medio 2008 hebben de gemeenten Echt-Susteren, Leudal, Roerdalen en Roermond gezamenlijk een onderzoek laten uitvoeren naar de woonwensen van hun inwoners. In het door Companen uitgevoerde onderzoek werd gevraagd naar onder meer de huidige woonsituatie, eventuele verhuisplannen en kenmerken van de gewenste woning.

De resultaten van het onderzoek zijn ondergebracht in vier lokale rapportages en daarnaast is er een regiorapport opgesteld voor Midden-Limburg Oost. Bij toekomstige woningbouwplannen zal zo veel mogelijk worden afgestemd op gesignaleerde behoeften en ontwikkelingen. Daarnaast hebben de uitkomsten van het onderzoek de basis gevormd voor het opstellen van de nieuwe regionale woonvisie voor de periode 2010-2014.

In het regionale rapport wordt aangegeven dat met name in de doelgroepen starters, kleine huishoudens in de leeftijd van 55-74 jaar en kleine huishoudens in de leeftijd van 75 jaar en ouder, nog groei te verwachten is. Het algemene advies voor de gemeente luidt dat het raadzaam is nieuwbouw op maat te ontwikkelen in dialoog met de kern. Tevens dient aandacht te worden besteed aan de fasering in tijd, door het meer gedoseerd op de markt brengen van plannen.

In de gemeentelijke uitwerking van het woningmarktonderzoek is per kern specifiek aangegeven wat de speerpunten zijn voor het woningbouwbeleid. Voor Horn geldt dat er behoefte is aan een beperkt aantal voor ouderen geschikte woningen in de huursector en aan een flink aantal middeldure en dure grondgebonden nultredenwoningen in de koopsector. Ook aan het verkopen van eengezinshuurwoningen aan de (huidige) bewoners is behoefte.

2.4 Gemeentelijk beleid

Kaderplan bestemmingsplannen kernen Leudal

Vooruitlopend op de daadwerkelijke actualisering van de bestemmingsplannen voor de kernen van de gemeente Leudal, is het 'Kaderplan bestemmingsplannen kernen Leudal' opgesteld. Hierin zijn de uitgangspunten voor de bestemmingsplannen voor de kernen weergegeven. Een korte analyse van de kernen en het ruimtelijk beleid heeft een aantal vraagpunten opgeleverd, welke concreet geformuleerd zijn in het plan. Deze vraagpunten hebben geleid tot concrete voorstellen met betrekking tot aspecten als wonen, werken, voorzieningen, duurzaamheid, cultuurhistorie etc. De gemaakte keuzes in het kaderplan werken door in de bestemmingsplannen voor de afzonderlijke kernen. In beknopte vorm komen de gemaakte beleidskeuzes in hoofdstuk drie van deze toelichting terug.

Het kaderplan voor de kernen heeft een separaat (inspraak)traject doorlopen en is door de gemeenteraad van Leudal op 19 april 2011 vastgesteld.

Handboek Ruimtelijke Plannen

Omwille van onder meer uniforme planregels en –opzet heeft de gemeente Leudal een Handboek Ruimtelijke Plannen opgesteld. Het bestemmingsplan voor de kern Horn is daarop afgestemd.

Strategische Overallvisie 2020 'Leven in Leudal'

In de Strategische Overallvisie 2020 'Leven in Leudal' geeft de gemeente aan welke ontwikkelingen op de langere termijn voor Leudal van belang zijn en waar de gemeente naar toe wil. De toekomstvisie is daarmee richtinggevend voor de beleidsontwikkeling in de komende jaren.

De visie dient als denkkader en handvat voor toekomstige keuzes en ontwikkelingen. Daarbij valt te denken aan de ontwikkeling van nieuw beleid, het oppakken van nieuwe integrale projecten en keuzes rondom de profilering van de (nieuwe) gemeente en samenwerking in de regio.

De Strategische Overallvisie 2020 'Leven in Leudal' is op 11 december 2007 door de gemeenteraad vastgesteld en dient de komende jaren het kompas voor ontwikkelingen te zijn. De gemeente Leudal wil in samenspraak en in samenwerking met bewoners en bedrijven, met de regio en de provincie de kansen die zich in Leudal voordoen benutten.

De Strategische Overallvisie gaat in op de volgende aspecten:

  • 1. Een weergave van de huidige situatie in Leudal wat betreft onderwerpen als werkgelegenheid, leefklimaat, arbeidspotentieel, etc.;
  • 2. De belangrijkste maatschappelijke trends en ontwikkelingen, met relevantie voor Leudal;
  • 3. Missie, ambities en doelen van Leudal voor de komende jaren;
  • 4. De wijze waarop invulling wordt gegeven aan de ambities en doelen met het oppakken en faciliteren van een select aantal strategische projecten;
  • 5. De consequenties van deze ambities voor de organisatie en uitvoering van het beleid door de gemeente.

In de Strategische Overallvisie zijn geen specifieke uitspraken gedaan met betrekking tot de kern Horn.

Structuurvisie Leudal - regie op de toekomst

Met de structuurvisie wil de gemeente regie voeren op de ontwikkelingen en processen die voor de toekomst van Leudal van belang zijn. Ontwikkelingen die het goed wonen, leven en werken ondersteunen en verbeteren wil de gemeente kunnen faciliteren en stimuleren. Voor sommige ontwikkelingen zal ze daarbij zelfs initiatiefnemer willen zijn. Voor andere ontwikkelingen is zij ook afhankelijk van initiatieven van derden, zoals ondernemers, woningcorporaties, instellingen, en burgers. Ontwikkelingen die afbreuk doen aan de toekomst van Leudal wil de gemeente waar mogelijk voorkomen.

De structuurvisie blikt vooruit op al deze ontwikkelingen. Welke ontwikkelingen zullen naar verwachting plaatsvinden? En hoe wil de gemeente daarop inspelen?

In de structuurvisie ligt de nadruk op de visie van de gemeente op de functionele ontwikkelingen van de diverse, ruimtelijk relevante onderwerpen. Waar liggen voor de gemeente plichten, wat zijn de ambities, waar ziet de gemeente kansen en bedreigingen? En onder welke criteria zijn ontwikkelingen mogelijk? Hiermee is de structuurvisie een regie-instrument voor de dagelijkse gang van zaken.

Leudal is niet alleen een woongemeente, maar ook zeker een agrarische gemeente. De agrarische achtergrond is ook in de kernen nog terug te vinden. Leudal bestaat uit 16 kernen in een fraai buitengebied. De 16 kernen zijn in drie verschillende typen onder te verdelen. De centrumkern is Heythuysen. In Heythuysen zijn de meeste voorzieningen gelegen. Daarnaast is een aantal autonome woonkernen aanwezig: Haelen, Horn, Roggel, Neer en Ittervoort. De overige kernen zijn woondorpen.

De autonome woonkernen (zoals Horn) hebben zowel qua bevolkingsomvang als voorzieningenniveau niet de omvang van centrumkern Heythuysen. De omvang van de kernen is echter dusdanig, dat er wel een basisvoorzieningenniveau aanwezig is. Voor de dagelijkse voorzieningen hoeven de inwoners de dorpen niet uit. Incidenteel zijn er in de dorpen grotere voorzieningen gelegen (zoals een middelbare school in Horn) maar in de volle breedte missen de dorpen de grotere (commerciële) voorzieningen zoals deze wel in de centrumkern gelegen zijn.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0008.png"  
Afbeelding 6. Uitsnede Structuurvisiekaart van Horn e.o.  

Nota Kwaliteit

Op 2 februari 2010 is de Structuurvisie Leudal met de daarin opgenomen Nota Kwaliteit vastgesteld door de gemeenteraad. De laatste actualisatie van de Nota Kwaliteit dateert van 3 september 2013.

De Nota Kwaliteit bevat beleid over het kwaliteitsmenu en het groenfonds. Deze nota bevat een aanpassing van dit beleid met betrekking tot:

  • Verruiming van de criteria van het groenfonds. Hierdoor vallen meer projecten onder de reikwijdte van het groenfonds. Dit betreft bijvoorbeeld flora en fauna voorzieningen, zichtbaar maken van archeologie en cultuurhistorie, recreatieve voorzieningen bij bestaande natuurgebieden.
  • Aanpassing van de kwaliteitsbijdrage van solitaire bedrijfsuitbreidingen naar € 35,- per meter.
  • Tekstuele aanvullingen en verbeteringen

Daarnaast is de projectenlijst van het groenfonds aangevuld.

Bij de beoordeling van ruimtelijke plannen, zoals bijvoorbeeld woningbouwplannen of uitbreiding van bedrijven komt een kwaliteitsbijdrage in beeld bij een planologische afweging of een bepaalde ontwikkeling aanvaardbaar is op een bepaalde locatie. De kwaliteitsbijdrage is daarbij noodzakelijk om negatieve ruimtelijke effecten van het plan te compenseren. Het kwaliteitsmenu van de provincie (uitgewerkt in verschillende modules) geldt hierbij als een minimum-vereiste.

Indien compensatie op basis van een van toepassing zijnde module nodig is, draagt de initiatiefnemer eerst zelf plannen aan ter verbetering van de kwaliteit in de (directe) omgeving van het plan. Uit de praktijk blijkt dat het niet altijd mogelijk is dat de initiatiefnemer zelf een kwaliteitsverbetering kan realiseren. In deze gevallen moet een bijdrage aan het groenfonds van de gemeente Leudal worden gedaan. Landschappelijke inpassing van de locatie van het initiatief vormt altijd een voorwaarde naast de kwaliteitsverbeterende maatregel of een bijdrage in het groenfonds. Landschappelijke inpassing betreft het aanbrengen van streekeigen en inheemse erfbeplanting zoals het aanbrengen van bomen, grote struiken en hagen op of rondom het erf van het initiatief. Dit past in de strategische visie van Leudal en de Structuurvisie Leudal die inzet op een versterking van de groene en ruimtelijke kwaliteiten in de gemeente.

Prioritering woningbouwplannen Leudal 2011

Door de gemeenteraad is op 1 november 2011 vastgesteld de “Prioritering woningbouwplannen Leudal 2011”. Deze prioritering is een nadere uitwerking van de uitgangspunten zoals beschreven in de regionale woonvisie.

Hoofdstuk 3 Beschrijving plangebied

3.1 Gebiedsbeschrijving

Horn is een kerkdorp gelegen in Midden-Limburg. Het maakt sinds 1 januari 2007 deel uit van de gemeente Leudal. Sinds 1991 behoorde Horn tot de gemeente Haelen. Deze voormalige gemeente maakt thans ook deel van Leudal. Tot 1991 was Horn een zelfstandige gemeente. De kern Horn heeft per december 2012 3.940 inwoners.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0009.png"  
Afbeelding 7. Luchtfoto Horn en omgeving  

Horn is ontstaan op de overslaggronden langs een oude Maasmeander. Op deze natuurlijke strategische plek is het kasteel van Horn gebouwd. Op de kruising van wegen nabij het kasteel was aan het begin van de negentiende eeuw de bebouwing het dichtst. De rest van de kern was gesitueerd rondom een relatief open vlakte, die in gebruik was als akkerland. Noordwestelijk van deze vlakte was eveneens enige concentratie van bebouwing. Het dorp had destijds een inwoneraantal van circa 650-700. Het hield het midden tussen een lineaire nederzetting en een komdorp, zoals deze in vroegere tijden vaker ontstonden rond bestuurszetels. Door de aanleg van de verbindingsweg tussen Roermond en de huidige Napoleonsweg is het dorp in tweeën verdeeld. Vanwege de bodemgesteldheid, het overstromingsgevaar bij hoog water van de Maas en het gegeven dat reeds het grootste deel van de kern ten noorden van de verbindingsweg is gelegen vindt een verdere ontwikkeling van het dorp zich met name rond het gebied tussen de Kerkstraat, de Wal en de Dorpstraat. Ook westelijk van de open vlakte vindt enige invulling met bebouwing plaats.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0010.png"  
Afbeelding 8. Topografische kaart van Horn in 1837  

Rond het midden van de 19e eeuw is het bevolkingsaantal van de kern reeds gegroeid tot circa 950, rond die eeuwwisseling tot circa 1.250. Tot de jaren '50 ondergaat de kern nauwelijks enige verandering. Een belangrijke ruimtelijke ingreep is de verbreding van de Kerkstraat tot plein bij de bouw van het raadhuis in 1938. De woonbebouwing lag geconcentreerd rond de Wal, Dorpstraat, Steegstraat en Eind. Vanaf de jaren '50 vindt er sterke uitbreiding plaats van de kern, met name in westelijke en zuidwestelijke richting. Vooral door de aanleg van de verbindingsweg tussen Weert en Roermond vindt er een sterke groei plaats van de kern. Deze weg vervult een magneetfunctie voor de overloop vanuit Roermond. De eerste grote planmatige uitbreiding vindt plaats in de richting van de Haelerweg. Vanaf het begin van de jaren '70 vindt er een ontwikkeling plaats van het gebied Fransche Berg (ten zuiden van Rijksweg). Dit gebied met grote woningen op ruime kavels trekt met name mensen van buiten Horn. Met het Kloppeven vindt geleidelijk een stedenbouwkundige afronding plaats van de kern aan de westzijde, een ontwikkeling die momenteel nog steeds bezig is.

Horn is tegenwoordig een woonkern die qua werkgelegenheid en voor een aantal voorzieningen georiënteerd is op het nabijgelegen Roermond. Toch zijn ook veel voorzieningen (verscheidene winkels en een middelbare school) nog steeds in het dorp zelf aanwezig.

Ten zuidwesten van Horn bevindt zich het bos- en natuurgebied “Beegderheide”. Ten zuiden, noorden en oosten bevinden zich voornamelijk ontgonnen landbouwgronden. Ten oosten van de kern stroomt de Maas met evenwijdig daaraan het Lateraalkanaal Linne-Buggenum.

3.2 Ruimtelijke structuur

3.2.1 Bebouwingsstructuur

De stedenbouwkundige structuur van het plangebied hangt in belangrijke mate samen met het historisch wegenpatroon, met als belangrijkste richtinggevende elementen de Rijksweg, Dorpstraat en Haelerweg. De straten die in de loop der jaren hieraan zijn toegevoegd vormen in eerste instantie verbindingsstraten tussen deze hoofdontsluitingen.

Het stratenpatroon in het oude gedeelte van het dorp volgt het landschapsmorfologische patroon.

De uitbreidingen tussen de Dorpstraat en de Mussenberg uit de jaren '50 krijgen een meer orthogonaal stratenpatroon. De bebouwing is veelal halfvrijstaand of bestaat uit kleine rijtje, in het algemeen twee bouwlagen met schuine kap. De tuinen zijn relatief ruim van opzet.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0011.png"   afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0012.png"  
Afbeelding 9: Kasteel Horn   Afbeelding 10. Molen de Hoop  

De bebouwing tussen de Mussenberg en Haelerweg dateert grotendeels uit de jaren '60 en geeft stedenbouwkundig een wat ander beeld. De woningen zijn qua karakteristiek vergelijk met de jaren '50 woningen. De openbare ruimte is binnen deze structuur van groot belang, met name omdat de tuinen iets kleiner van opzet zijn.

Het gebied Fransche Berg, dat vanaf het eind van de jaren '60 is ontwikkeld op de voormalige heidegronden, kent grote vrijstaande woningen op ruime kavels. De stedenbouwkundige structuur is in belangrijke mate geënt op de landschappelijke en daarmee samenhangende wegenstructuur. De bebouwing tussen de Rijksweg en de Molenstraat / Maaslandsestraat dateert eveneens uit deze periode. Het betreft hier bebouwing in één laag in blokken van vier (seniorenwoningen).

De bebouwing ten zuiden van de Rijksweg betreffen particulier ontwikkelde woningen tussen (voormalige) boerderijen.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0013.png"   afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0014.png"  
Afbeelding 11. Ruime woning Fransche Berg   Afbeelding 12. Jaren '90 bebouwing Kloppeven  

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0015.png"   afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0016.png"  
Afbeelding 13 en 14. Typische bebouwing uit de jaren '50 in Horn  

De bebouwing van de woonbuurt Kloppeven vertoont aan de noordzijde de speelse stedenbouwkundige opzet, die de jaren '70 zo kenmerkt. In zuidelijke richting wordt de stedenbouwkundige opzet functioneler, met een stratenopzet en een verkaveling, die meer past bij de jaren '90. Qua architectuur en materiaalgebruik is er een grote mate van verscheidenheid. De woningbouw in het Kloppeven is nog gerealiseerd. Het gebied tussen de huidige wijk en de Rijksweg geldt als uitbreidingsgebied. Uit de jaren '90 dateert tevens de bebouwing van de Daalakker (seniorenwoningen). Deze bebouwing in drie bouwlagen vormt een opvallend element binnen de kern. Hoogbouw heeft de laatste jaren op meerdere plekken in Horn plaatsgevonden, onder andere aan de Dorpstraat en Kerkpad.

Door de ontwikkeling van Horn in westelijke en zuidwestelijke richting is het winkelgebied, dat aansluit op de het oude Horn acentrisch komen te liggen. Horn heeft daardoor als kern een wat typische stedenbouwkundige opbouw gekregen.

3.2.2 Groenstructuur

Zoals de historische ontwikkeling de stedenbouwkundige structuur van het plangebied in hoofdlijnen bepaald heeft, zo hebben de stedenbouwkundige denkbeelden uit verschillende periodes niet alleen de bebouwingsstructuur, maar ook de groenstructuur bepaald.

De groenstructuur binnen het plangebied is divers van samenstelling. Er is een globale tweedeling aan te brengen in het dorp. Het deel noordelijk van de Rijksweg en oostelijk van de Mussenberg heeft een vrij compact, stenig karakter. De groenstructuur wordt hier met name bepaald door de voortuinen bij de woningen en de binnengebieden, die vanaf de straten echter veelal nauwelijks zichtbaar zijn. Een uitzondering vormt het gebied zuidwestelijk van de kerk.

In het gebied westelijk van de Mussenberg is in de stedenbouwkundige structuur bewust voldoende openbare ruimte opgenomen in de vorm van grasperken, al dan niet met speelvoorzieningen. Deze groenvoorziening heeft een relatie met het buitengebied en sluit aan op het gebied van het Kloppeven.

De Fransche Berg is een buurt waarop de betiteling wonen in het groen van toepassing is. De maatschappelijke voorzieningen aan de Bergerweg zijn zelfs geheel in het bosgebied gelegen.

Het gebied zuidelijk van de Rijksweg heeft grotendeels nog een agrarisch karakter. De groenstructuur wordt hier met name bepaald door agrarische percelen (veelal weiland of boomgaard).

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0017.png"   afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0018.png"  
Afbeelding 15. Karakteristieke boom in weiland   Afbeelding 16. Impressie Bergerweg  

3.2.3 Verkeersstructuur

De belangrijkste wegen in de verkeersstructuur van de kern Horn zijn de Rijksweg en de Haeler- en Beegderweg. De Rijksweg en Beegderweg hebben een snelheidsregime van 50 km per uur. De Rijksweg vormt de ontsluitingsweg richting de N273, welke het dorp verbindt met Roermond, Venlo en Weert. De Haeler- en Beegderweg vormt de noord-zuidverbinding van Horn met de kernen van Beegden en Haelen. De meeste overige wegen binnen de kern zijn erftoegangswegen met een snelheidsregime van 30 km per uur.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0019.png"   afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0020.png"  
Afbeelding 17. Impressie Rijksweg   Afbeelding 18. Impressie Houterven  

Horn is aangesloten op verschillende busverbindingen, waaronder de lijn Weert-Roermond en Venlo-Roermond. De halteplaatsen bevinden zich buiten de kern of in de kern aan de Rijksweg (halteplaatsen: rotonde Rijksweg-Beegderweg en restaurant Hornerhof).

Op diverse locaties binnen de kern zijn separate parkeervoorzieningen aanwezig. Voorbeelden zijn de parkeervoorzieningen bij de supermarkt, de kerk en aan het Van Horneplein.

3.3 Functionele structuur

3.3.1 Wonen

De belangrijkste functie in de kern Horn is de woonfunctie. In de kern wonen per december 2012 3.940 mensen. In de kern bevinden zich 1.540 woningen (2011). Dit betekent een gemiddelde bezettingsgraad van 2,55 inwoners per woning. Het woningbestand in Horn toont een zekere homogeniteit.

In vrijwel alle gevallen betreft het woningbouw in twee bouwlagen, twee onder een kap, of (kleine) rijtjes. De gebieden Kloppeven en met name Fransche Berg kennen daarnaast vrijstaande woningen. In het gebied langs de Rijksweg liggen seniorenwoningen in één bouwlaag, geschakeld in kleine blokjes en het seniorencomplex Daalakkerserg. Recentelijk zijn enkele appartementencomplexen in de kern opgeleverd. Gezien de nabije ligging van Roermond is Horn vooral een woonkern voor forensen.

Uitbreiding van het woningbestand is nog mogelijk op twee locaties in Horn. Ten eerste zal de wijk Kloppeven worden afgerond. Daarnaast vindt inbreiding plaats op de voormalige sportvelden in het zuidelijk deel van de kern.

3.3.2 Bedrijvigheid

Bedrijvigheid wordt hier opgevat in de meest brede zin van het woord. Bedoeld wordt niet alleen ambachtelijke en industriële bedrijvigheid en inrichtingen maar ook bijvoorbeeld agrarische bedrijvigheid, dienstverlenende bedrijvigheid en bedrijf en beroep aan huis. In bijlage 1 is de voorkomende bedrijvigheid opgenomen, onderscheiden naar soort bedrijf en hoofdcategorie.

De bedrijven in het plangebied liggen redelijk verspreid over het plangebied. Het betreft bedrijven van een verschillend pluimage. In het algemeen kan gesteld worden dat het bedrijven zijn die binnen een woonomgeving (redelijk) aanvaardbaar zijn.

In Horn zijn nog redelijk wat agrarische bedrijven gelegen, voornamelijk aan de zuidelijke rand van de kern.

Bedrijven en beroepen aan huis komen verspreid over het woongebied voor. Het betreft onder andere adminstratiekantoren en kapperszaken.

De detailhandel en horeca liggen deels geclusterd in de Dorpstraat, op het Raadhuisplein en een deel van de Hoogstraat en Haelerweg. In de Dorpstraat is wat betreft de dagelijkse artikelen de Aldi de trekker. Een bakker en een slager vullen het aanbod van deze supermarkt hier aan. De Dorpstraat heeft vanouds de functie van winkelstraat. Door de directe verbinding met Roermond en de toegenomen mobiliteit is de gerichtheid op Roermond toegenomen, waardoor de winkelfunctie van de straat achteruit is gegaan.

Daarnaast liggt verspreid over de kern een aantal detailhandelszaken.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0021.png"   afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0022.png"  
Afbeelding 19. Horeca aan Dorpstraat   Afbeelding 20. Melkveehouderij in de kern  

Horecazaken zijn ruimtelijk gezien veelal gekoppeld aan detailhandel. Met name in de Dorpstraat is sprake van enige clustering. Daarnaast ligt er een aantal horecavoorzieningen verspreid aan de Rijksweg. Het betreft met name cafés en horecavoorzieningen in de “goedkopere” restauratieve sfeer. Een bijzonder element vormt het hotel / grandcafé, gelegen aan het Kerkpad. Langs de Rijksweg is tevens een horecavoorziening ruimtelijk gezien gekoppeld aan de sporthal.

3.3.3 Maatschappelijke voorzieningen

Voor de meeste voorzieningen zijn de inwoners van Horn aangewezen op Roermond. Toch zijn ook in de kern diverse maatschappelijke en medische voorzieningen aanwezig, zoals huisartsen, een kerk, basisschool, middelbare school en tandarts. In bijlage 1 zijn de voorzieningen binnen de kern Horn opgesomd en per hoofdcategorie gerangschikt.

De maatschappelijke voorzieningen liggen in kleine clusters verspreid over het plangebied, waarbij het oostelijk deel van de kern rijker is toebedeeld dan het westelijk deel. De belangrijkste cluster is echter gelegen in het westelijk deel, evenwijdig aan de Bergerweg. Ter plaatse bevinden zich de middelbare school en diverse (woon)zorginstellingen. Andere belangrijke, meer solitair gelegen maatschappelijke functies zijn de kerk, de basisschool met de peuterspeelzaal en de BSO aan de Daalakkerstraat. Van kleinere omvang zijn de beide molens en het multifunctioneel centrum aan de Beegderweg (de Postkoets).

3.3.4 Sportvoorzieningen

Binnen het plangebied liggen aan de Beegderweg de twee sportparken van Horn. Op het sportpark aan de westelijke zijde wordt voornamelijk de tennissport beoefend, op het sportpark aan de oostelijke zijde van de weg worden de overige veldsporten beoefend. Het sportpark gelegen aan de westelijke zijde van de Beegderweg is echter bestemd voor woningbouw in de toekomst. Op de sportparken zijn tevens enkele kleedlokalen en dergelijke aanwezig.

Aan de Rijksweg is de sporthal van Horn gelegen en aan de Haelerweg bevindt zich het scoutinggebouw.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0023.png"   afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0024.png"  
Afbeelding 21. Middelbare school St. Ursula   Afbeelding 22. Voetbalvelden Horn  

3.4 Cultuurhistorische en archeologische waarden

3.4.1 Cultuurhistorische waarden en monumenten

In Horn ligt een aantal monumentale gebouwen / bouwwerken:

De Rijksmonumenten zijn:

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0025.png"  
Tabel 2. Rijksmonumenten in Horn  

De gemeentelijke monumenten zijn:

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0026.png"  
Tabel 3. Gemeentelijke monumenten in Horn  

De hiervoor genoemde monumenten worden in het bestemmingplan in aanvulling op de gemeentelijke Erfgoedverordening (waar mogelijk) extra beschermd.

3.4.2 Archeologische waarden

Op 1 september 2007 is de Wet op de Archeologische Monumentenzorg in werking getreden. De Wet op de Archeologische Monumentenzorg is de Nederlandse uitwerking van het Verdrag van Malta (1992). De wet is een raamwet die regelt hoe rijk, provincie en gemeente bij hun ruimtelijke plannen rekening moeten houden met het erfgoed in de bodem.

De wet beoogt het culturele erfgoed (en vooral het archeologische erfgoed) te beschermen. Onder archeologisch erfgoed wordt verstaan: alle fysieke overblijfselen, zowel in als boven de grond, die bijdragen aan het verkrijgen van inzicht in menselijke samenlevingen uit het verleden.

De uitgangspunten van deze wet zijn:

  • Archeologische waarden zoveel mogelijk in de bodem bewaren en alleen opgraven als behoud in de bodem (in situ) niet mogelijk is.
  • Vroeg in de ruimtelijke ordening al rekening houden met archeologie. Initiatiefnemers tot ruimtelijke ontwikkelingen moeten in een vroegtijdig stadium aangeven hoe met eventuele archeologische waarden bij bodemverstorende ingrepen zal worden omgegaan. Dit houdt in een verplichting tot vooronderzoek bij werkzaamheden die de grond gaan verstoren. De invoering hiervan wordt geregeld via bestemmingsplannen en afwijkingen, de mer-plichtige activiteiten en ontgrondingen.
  • Bodemverstoorders betalen archeologisch onderzoek en mogelijke opgravingen(principe verstoorder betaalt). De kosten voor noodzakelijke archeologische werkzaamheden komen ten laste van de initiatiefnemer tot de bodemverstorende activiteit.

In de Wet op de Archeologische Monumentenzorg is aangegeven dat gemeentes verantwoordelijk zijn voor hun eigen bodemarchief. Dit betekent dat de gemeente bevoegd gezag is. Als gevolg van de Wet op de Archeologische Monumentenzorg en de nieuwe Wet ruimtelijke ordening toetst de provincie Limburg niet langer archeologische rapporten en programma's van eisen. De provincie beperkt zich tot zaken die van provinciaal belang zijn (waaronder de aanwijzing van archeologische attentiegebieden).

De gemeente Leudal heeft een eigen archeologische advieskaart laten opstellen door archeologisch adviesbureau RAAP. Dit RAAP rapport met nummer 1952 is genaamd “Een archeologische verwachtings- en beleidsadvieskaart voor de gemeente Leudal” en is vastgesteld bij raadsbesluit d.d. 8 februari 2011.

De archeologische verwachtingskaart is bedoeld om de archeologische verwachting van een gebied weer te geven. Horn is blijkens deze kaart voorzien van verschillende archeologische waarden. Het gebied ten westen van de Haelerweg / Beegderweg is hoofdzakelijk voorzien van een hoge archeologische verwachtigswaarde. Het gebied tussen Haelerweg en Dorpstraat is hoofdzakelijk voorzien van een lage archeologische verwachtingswaarde. Tevens is de oude dorpskern en gronden rondom het kasteel aangeduid als een AMK terrein met een hoge archeologische waarde (AMK terrein is een wettelijk beschermd terrein). Daartussen zijn kleinere delen voorzien van een middelhoge archeologische verwachtingswaarde.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0027.png"  
Afbeelding 23. Uitsnede archeologische beleidskaart  

AMK-terrein met een hoge archeologische waarde

Oude stadskernen met een middelhoge dichtheid aan vastgestelde archeologische resten (monumenten); er is een middelgrote kans dat bodemingrepen resulteren in aantasting van archeologische resten. Kleinschalige ontwikkelingen tot een oppervlakte van 250 m² zijn daarom mogelijk.

Hoge archeologische waarde

Deze verwachting betreft voornamelijk (afgedekte) bewoning en begraving die zich veelal over relatief grote gebieden (> 1.000 m²) uitstrekt. Hoewel met kleinere ingrepen archeologische waarden verloren zullen gaan, zal de schade (t.o.v. de gehele vindplaats) beperkt zijn. De grens van 1.000 m² is gebaseerd op de zones met een hoge verwachting in provinciale aandachtsgebieden.

Middelhoge archeologische waarde

Zie hoge archeologische waarde. De grens is vanzelfsprekend hoger dan bij een hoge archeologische waarde. In de middelhoge archeologische waarde is de grens bepaald op 2.500 m².

Lage archeologische waarde

Geen restricties als gevolg van lage verwachting. Hoewel in deze gebieden in principe wel archeologische resten aanwezig kunnen zijn, zal de kans op het aantreffen en verstoren van deze resten zo laag zijn dat de schade aan de archeologie beperkt blijft. Aangezien er tevens de wens bestaat om tot een vermindering van de onderzoeksdruk te komen, worden deze gebieden vrijgegeven.

De archeologische waardes zijn planologisch-juridisch vertaald in dit bestemmingsplan door verschillende dubbelbestemmingen, gebaseerd op het gemeentelijk archeologisch beleid. Zodra een ontwikkeling plaatsvindt dient deze eerst getoetst te worden aan het archeologische beleid. In de betreffende planregels staan de exacte voorwaarden en ondergrenzen aangegeven.

3.5 Ontwikkelingen

In dit bestemmingsplan worden geen grootschalige ontwikkelingen meegenomen die planologisch niet al op basis van vigerende bestemmingsplan, vrijstellingen/ontheffingen/afwijkingen en/of projectbesluiten zijn mogelijk gemaakt.

De tennisvelden aan de Beegderweg zullen herontwikkeld worden tot een woongebied. Deze herontwikkeling zal een separaat planologisch bestemmingsplantraject doorlopen, inclusief de daarbij behorende onderzoeken.

Hoofdstuk 4 Milieuaspecten

Bij het opstellen van een bestemmingsplan dient rekening te worden gehouden met aspecten uit de omgeving die invloed uitoefenen op functies in het plangebied. Daarnaast kunnen ook functies binnen het plangebied invloed uitoefenen op de in de omgeving aanwezige waarden.

4.1 Bodem

In het kader van de Wet ruimtelijke ordening dient beoordeeld te worden of de bodemkwaliteit geschikt is voor de aanwezige functies. Voor deze beoordeling beschikt Leudal over een “Bodemkwaliteitskaart 2011”.

Uitgangspunt is dat er minimaal vooronderzoek dient plaats te vinden bij nieuwe ontwikkelingen. Indien er sprake is van een verdachte locatie moet het vooronderzoek worden aangevuld met een verkennend bodemonderzoek conform de geldende norm. Op moment van schrijven geldt daarvoor de NEN 5740.

Bodemonderzoek geeft de kwaliteit van de bodem op een bepaald moment weer. Een bodemonderzoek heeft standaard een geldigheidsduur van 5 jaar, zolang er geen bodembedreigende activiteiten plaatsvinden op de locatie. Een bodemonderzoek jonger dan twee jaar is zondermeer geldig. Bij een ouderdom tussen de twee en vijf jaar, moet door middel van een historisch onderzoek worden onderzocht of er activiteiten hebben plaatsgevonden die de kwaliteit van de bodem nadelig beïnvloed kunnen hebben. Is dit het geval, dan dient minimaal dat deel van het terrein opnieuw onderzocht te worden. Is het bodemonderzoek ouder dan vijf jaar, dan is nieuw verkennend onderzoek vereist.

Het bestemmingsplan voor Horn is in hoofdzaak conserverend van aard. Dit betekent dat er geen nieuwe ontwikkelingen worden toegelaten. Voor het bestemmingsplan verandert de functie van de grond niet en zijn er dan ook geen bodemonderzoeken noodzakelijk.

4.2 Externe veiligheid

Achtergrond

Het beleid voor externe veiligheid is gericht op het beperken en beheersen van risico's voor de omgeving vanwege handelingen met gevaarlijke stoffen. De handelingen kunnen zowel betrekking hebben op het gebruik, de opslag en de productie, als op het transport van gevaarlijke stoffen. Uit het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi) en de richtlijnen voor vervoer gevaarlijke stoffen (deze wordt op termijn vervangen door het 'Besluit transportroutes externe veiligheid'), vloeit de verplichting voort om in ruimtelijke plannen in te gaan op de risico's in het plangebied ten gevolge van handelingen met gevaarlijke stoffen. De risico's dienen te worden beoordeeld op 2 maatstaven, te weten het plaatsgebonden risico en het groepsrisico.

Basisnet voor het vervoer van gevaarlijke stoffen

Vervoer van gevaarlijke stoffen vindt sinds jaar en dag plaats via het spoor, over de weg en het water. Knelpunt hierbij is dat er geen plafond bestaat voor de omvang en samenstelling van dit vervoer. Theoretisch kan het vervoer ongelimiteerd toenemen, met dan eveneens ongelimiteerde gevolgen voor de ruimtelijke ordening. De overheid is voornemens een zogeheten Basisnet vast te stellen met routes die worden aangewezen voor het vervoer van gevaarlijke stoffen. Het beleid achter het landelijke Basisnet is dat een plafond vastgesteld wordt voor dit vervoer van gevaarlijke stoffen. Ook worden randvoorwaarden aan de ruimtelijke ordening gesteld. Het Basisnet is aangenomen door de 1e kamer op 9 juli 2013. De wetgeving rond het Basisnet is nog niet in werking getreden. Het besluit tot wijziging van de circulaire risicovol transport van gevaarlijke stoffen is reeds van kracht.

Plaatsgebonden risico

Het plaatsgebonden risico beschrijft de kans per jaar dat een onbeschermd individu komt te overlijden door een ongeval met gevaarlijke stoffen. Het plaatsgebonden risico wordt uitgedrukt in risicocontouren rondom de risicobron (bedrijf, weg, spoorlijn etc.), waarbij de 10-6 contour (kans van 1 op 1 miljoen op overlijden) de maatgevende grenswaarde is.

Groepsrisico

Het groepsrisico beschrijft de kans dat een groep van 10 of meer personen gelijktijdig komt te overlijden ten gevolge van een ongeval met gevaarlijke stoffen. Het groepsrisico geeft een indicatie van de maatschappelijke ontwrichting in geval van een ramp. Het groepsrisico wordt uitgedrukt in een grafiek, waarin de kans op overlijden van een bepaalde groep (bijvoorbeeld 10, 100 of 1000 personen) wordt afgezet tegen de kans daarop. Voor het groepsrisico geldt de oriëntatiewaarde als ijkpunt in de verantwoording (géén norm).

In het Bevi is een verplichting tot verantwoording van het groepsrisico opgenomen. Er is sprake van een groepsrisico zodra het plan in het invloedsgebied ligt van een risicovolle activiteit. Deze verantwoordingsplicht geldt alleen bij een overschrijding van de oriëntatiewaarde of bij een toename van het groepsrisico. Het betrokken bestuursorgaan moet, al dan niet in verband met de totstandkoming van een besluit, expliciet aangeven hoe de diverse factoren die bijdragen aan de hoogte van het groepsrisico (waaronder zelfredzaamheid en bestrijdbaarheid) zijn beoordeeld en eventuele in aanmerking komende maatregelen, zijn afgewogen. Een belangrijk onderdeel van de verantwoording is overleg met (advies vragen aan) de regionale brandweer.

(Beperkt) kwetsbare objecten

Er moet getoetst worden aan het Bevi en de richtlijnen voor vervoer gevaarlijke stoffen wanneer bij een ontwikkeling (beperkt) kwetsbare objecten worden toegestaan. (Beperkt) kwetsbare objecten zijn o.a. woningen, scholen, ziekenhuizen, hotels, restaurants.

In het kader van het plan moet bekeken worden of er in of in de nabijheid van het plangebied sprake is van risicovolle activiteiten (zoals Bevi-bedrijven, BRZO-bedrijven en transportroutes) of dat risicovolle activiteiten worden toegestaan.

Risicovolle activiteiten

Door de provincie Limburg is een risicokaart samengesteld waarop de meest belangrijke risicoveroorzakende bedrijven en objecten zijn aangegeven. Het gaat hierbij onder meer om risico's van opslag van patronen, stofexplosies, opslag van gasflessen, ammoniakinstallaties, LPG-tankstations enz.

Uit de Risicokaart blijkt dat er in Horn geen bedrijven of instellingen met risicovolle activiteiten of objecten zijn gevestigd.

Vervoer van gevaarlijke stoffen over de weg

In het Basisnet weg, dat naar verwachting op 1 januari 2014 in werking zal treden, wordt aangegeven dat binnen 200 meter van een weg waarover vervoer van gevaarlijke stoffen kan plaatsvinden het groepsrisico betrokken moet worden. Voor wat betreft het groepsrisico wordt aangegeven dat berekeningen uitwijzen dat er slechts verwaarloosbare invloed op het groepsrisico wordt uitgeoefend op afstanden van een route groter dan 200 meter.

In het Basisnet wordt aangegeven dat binnen 200 meter van een weg waarover vervoer van gevaarlijke stoffen kan plaatsvinden het groepsrisico betrokken moet worden. In dit geval kan vervoer van gevaarlijke stoffen plaatsvinden over de N273 en N280. De N273 ligt op een afstand van circa 300 meter van het plangebied en de N280 grenst direct aan het plangebied.

De zone van 200 meter van de N280 reikt dus tot over het plangebied. Aangezien in het kader van dit bestemmingplan geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk worden gemaakt, wordt er geen invloed uitgeoefend op de hoogte van het groepsrisico. Er zijn dus geen belemmeringen voor dit bestemmingsplan in relatie tot de ligging ten opzichte van deze weg.

Voor de goede orde wordt nog vermeld dat de gemeente Leudal geen routering voor het vervoer van gevaarlijke stoffen heeft en de wegen niet meegenomen worden in het telprogramma voor het basisnet, waaruit al kan worden afgeleid dat er slechts in zeer geringe mate transport van gevaarlijke stoffen plaatsvindt ter plaatste van het plangebied.

Tevens wordt vermeld dat de provincie Limburg bezig is met het opstellen van een basisnet vervoer gevaarlijke stoffen voor Limburg. Dit betekent dat bepaald moet worden of het verkrijgen van inzicht in deze gegevens noodzakelijk is voor het opstellen van het basisnet. Enkel wegen waarover bulktransport gevaarlijke stoffen plaatsvindt welke bij een ongeval een levensbedreigend effect kunnen hebben op grote afstand worden opgenomen in het basisnet. Uit de eerste gegevens blijkt dat het in kaart brengen van het vervoer gevaarlijke stoffen over deze weg niet noodzakelijk is voor het verzekeren van de veiligheid van kwetsbare objecten. Het transport van gevaarlijke stoffen over deze weg is namelijk te gering.

Risicovol transport over het water

In de nabijheid van Horn liggen vaarwegen waarover transport plaatsvindt. Het betreft de Maas en het Lateraalkanaal Linne – Buggenum, die deel uitmaken van de Maasroute, waarover vervoer van gevaarlijke stoffen mag plaatsvinden.

De Maas en het Lateraalkanaal Linne - Buggenum zijn in het Basisnet Water gedefinieerd als hoofdroute en als een zwarte route - 'binnenvaartverbinding chemische clusters en achterlandverbindingen met toetsafstand'. Bij zwarte vaarwegen zijn lijnen vastgesteld die vrijwel overeen komen met de rand van de vaarweg. Deze gelden als risicolijn waar het plaatsgebonden risico vanwege het vervoer van gevaarlijke stoffen over die vaarweg niet meer mag bedragen dan 10-6 per jaar. Tussen deze risicolijnen is bebouwing in beginsel niet toegestaan.

Daarnaast geldt er een plasbrandaandachtsgebied van 25 meter in de uiterwaarden. Binnen dit gebied moet worden afgewogen of er wel of niet gebouwd kan worden en of er wel of niet specifieke maatregelen noodzakelijk zijn. Een groepsrisicoverantwoording is alleen bij uitzonderlijk hoge bevolkingsdichtheden (>1.500 personen per hectare) noodzakelijk.

Het plasbrandaandachtsgebied ligt niet in het plangebied.

Voor veel locaties langs vaarwegen is het onwaarschijnlijk dat het vervoer van gevaarlijke stoffen in de toekomst dusdanig zal groeien dat het plaatsgebonden risico van 10-6 per jaar daadwerkelijk de risicolijn zal bereiken. Ook dit bestemmingsplan gaat niet uit van nieuwe ontwikkelingen binnen de ter plaatste geldende risicolijnen, waardoor er vanuit dit oogpunt geen knelpunten bestaan.

Buisleidingen

Evenwijdig aan de Statenlaan, het Hagelkruis en het Houterven bevindt zich de ondergrondse aardgasleiding Z-513-01-KR-013. Deze heeft geen plaatsgebonden risicocontour.

Voor de Z-513-01 is de 1% letaliteitszone 110 meter en de 100% letaliteitszone 50 meter. De leiding heeft een belemmeringenzone van 4 meter aan weerszijden van de leiding.

Het externe veiligheidsbeleid voor transport van gevaarlijke stoffen door buisleidingen is vastgelegd in het Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) en de bijbehorende Regeling externe veiligheid buisleidingen (Revb), welke op 1 januari 2011 in werking zijn getreden. Het Bevb regelt onder andere welke veiligheidsafstanden moeten worden aangehouden rond buisleidingen met gevaarlijke stoffen. De normstelling is in lijn met het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi).

Aangezien de leiding geen plaatsgebonden risicocontour heeft en het bestemmingsplan geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt die invloed hebben op de hoogte van het groepsrisico, legt de leiding geen beperkingen op aan het bestemmingsplan.

Ook voor een conserverend bestemmingsplan als het onderhavige bestemmingsplan, dient verantwoording afgelegd te worden ten aanzien van het aspect 'groepsrisico' indien dat in het invloedsgebied van een aardgastransportleiding is gelegen. Het plangebied ligt in het invloedsgebied van de genoemde aardgastrasportleiding. Er dient dan ook een verantwoording van het groepsrisico te worden afgelegd. In dat kader wordt vermeld dat de buisleiding reeds jaren in de kern aanwezig is. Voort worden er in het plangebied geen ontwikkelingen mogelijk gemaakt die een significante invloed kunnen hebben op de hoogte van het groepsrisico. Een nadere invulling van de verantwoordingsplicht wordt dan ook niet noodzakelijk geacht.

Conclusie

Gezien het bovenstaande, kan worden geconcludeerd dat voldaan wordt aan het Bevi en het Bevb. Er zijn geen knelpunten voor wat betreft het plaatsgebonden risico en er zijn geen aandachtspunten voor wat het groepsrisico betreft.

4.3 Flora en fauna

De bescherming van de natuur is in Nederland vastgelegd in respectievelijk de Natuurbeschermingswet en de Flora- en faunawet.

Natuurbeschermingswet

De Natuurbeschermingswet heeft betrekking op de Europees beschermde Natura-2000-gebieden en de Beschermde natuurmonumenten. Ruimtelijke ontwikkelingen die effecten hebben op de vastgestelde natuurwaarden van deze gebieden, zijn in beginsel niet toegestaan. Indien er een kans bestaat dat effecten zullen optreden, dienen deze vooraf in kaart gebracht en beoordeeld te worden.

Flora- en Faunawet

De Flora- en faunawet heeft betrekking op alle in Nederland in het wild voorkomende zoogdieren, (trek) vogels, reptielen en amfibieën, op een aantal vissen, libellen en vlinders, op enkele bijzondere en min of meer zeldzame ongewervelde diersoorten (uit de groepen kevers, mieren, schelp- en schaaldieren) en op een honderdtal vaatplanten. Bij ruimtelijke ontwikkelingen hoeft echter alleen rekening gehouden te worden met de juridisch zwaarder beschermde soorten uit 'tabel 2' en 'tabel 3' van de Flora- en faunawet, en met vogels. Voor deze soorten moet een ontheffing worden aangevraagd wanneer een ruimtelijke ontwikkeling leidt tot schade aan de soort of verstoring van leefgebied. Voor soorten van 'tabel 3' en vogels geldt hierbij een strenger afwegingskader dan voor soorten van 'tabel 2'. Voor soorten van 'tabel 2' en vogels geldt bovendien dat een ontheffing niet nodig is wanneer gewerkt wordt conform een goedgekeurde gedragscode.

Sinds 22 februari 2005 is een AMvB in werking getreden die voorziet in een wijziging van het 'Besluit beschermde dier- en plantensoorten'. Deze AMvB betekent dat het ontheffingsregime is aangepast. Met de inwerkingtreding van dit besluit is sprake van een drietal categorieën beschermingsniveaus:

  • niveau 1: een algemene ontheffing van in Nederland algemeen voorkomende soorten. Voor deze soorten is geen ontheffing van de artikelen 8 tot en met 12 van de Flora- en faunawet meer nodig;
  • niveau 2: een algemene ontheffing met gedragscode voor een aantal beschermde soorten genoemd in tabel 2 van het Besluit vrijstelling beschermde dier- en plantensoorten, zoals b.v. Eekhoorn, Steenmarter en alle in het wild voorkomende vogelsoorten. In een op te stellen gedragscode moet worden aangegeven hoe bij nieuwe plannen en projecten omgegaan dient te worden met beschermde soorten. Onder deze voorwaarden, vooraf goedgekeurd door de minister van LNV, kan gebruik worden gemaakt van deze ontheffing;
  • niveau 3: streng beschermde soorten. Dit zijn de soorten genoemd in bijlage 1 van het Besluit vrijstelling beschermde dier- en plantensoorten en alle soorten die zijn opgenomen in bijlage IV van de Habitatrichtlijn. Voor deze soorten kan geen algemene vrijstelling worden gegeven en is voor ruimtelijke ontwikkelingen en inrichting een ontheffingsaanvraag noodzakelijk. Een ontheffingsaanvraag voor deze soorten wordt getoetst aan drie criteria: 1) er is sprake van dwingende redenen van openbaar belang, 2) er zijn geen alternatieven voorhanden en 3) de ruimtelijke ingreep doet geen afbreuk aan de gunstige staat van instandhouding van de soort. Voor een ontheffingsaanvraag moet aan alle drie de criteria worden voldaan.

Met betrekking tot beschermingsniveau 2 geldt het volgende: Op dit moment bestaat er nog geen, door het ministerie van LNV goedgekeurde, gedragscode voor een werkwijze bij ruimtelijke ontwikkelingen. Hierdoor kan nog geen gebruik gemaakt worden van de mogelijke ontheffing voor dier- en plantensoorten welke vallen onder beschermingsniveau 2. Dit houdt in dat op dit moment (tot op het moment dat de hiervoor benoemde gedragscode door de sector is opgesteld en goedgekeurd door het ministerie van LNV) nog altijd ontheffing moet worden aangevraagd voor:

  • Planten en dieren welke zijn opgenomen in tabel 2. Hiervoor moet de zogenaamde 'lichte toets' worden gehanteerd. Dit houdt in dat de ruimtelijke ingreep geen afbreuk mag doen aan de gunstige staat van instandhouding van de soort.
  • Alle in Nederland voorkomende broedvogels. Hiervoor moet de zogenoemde "uitgebreide" toets worden gehanteerd, zoals hierboven beschreven bij beschermingsniveau 3.

Relatie flora en fauna en bestemmingsplan

Gezien het bovenstaande moet voor het plangebied nagegaan worden of nieuwe ontwikkelingen nadelige gevolgen hebben voor beschermde gebieden en / of beschermde planten en dieren in relatie tot hun natuurlijke leefomgeving.

Het plangebied is niet opgenomen in de lijst van gebieden waarop de gebiedsbescherming van toepassing is. Wel ligt het plangebied in het invloedsgebied van het Natura2000 gebied Leudal. In het plangebied vinden echter geen ontwikkelingen plaats. Er behoeft dan ook niet onderzocht te worden of er wettelijk beschermde soorten zijn, die negatieve effecten kunnen ondervinden als gevolg van het vaststellen van dit bestemmingsplan. Negatieve effecten op het Natura2000 gebied Leudal of op eventueel aanwezige beschermde flora en fauna binnen het plangebied zijn uit te sluiten.

4.4 Luchtkwaliteit

Op 15 november 2007 is de Wet luchtkwaliteit in werking getreden en sindsdien staan de hoofdlijnen voor regelgeving rondom luchtkwaliteitseisen beschreven in de Wet milieubeheer (hoofdstuk 5 Wm). Hiermee is het Besluit luchtkwaliteit 2005 vervallen. Artikel 5.16 Wm (lid 1) geeft weer, onder welke voorwaarden bestuursorganen bepaalde bevoegdheden (uit lid 2) mogen uitoefenen. Als aan minimaal één van de volgende voorwaarden wordt voldaan, vormen luchtkwaliteitseisen in beginsel geen belemmering voor het uitoefenen van de bevoegdheid:

  • a. er is geen sprake van een feitelijke of dreigende overschrijding van een grenswaarde;
  • b. een project leidt – al dan niet per saldo – niet tot een verslechtering van de luchtkwaliteit;
  • c. een project draagt 'niet in betekenende mate' (NIBM) bij aan de luchtverontreiniging;
  • d. een project past binnen het NSL (Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit), of binnen een regionaal programma van maatregelen.

Het Besluit NIBM

Deze AMvB legt vast, wanneer een project niet in betekenende mate (NIBM) bijdraagt aan de concentratie van een bepaalde stof. De achtergrond van het beginsel 'Niet in betekende mate' is dat de gevolgen van een ontwikkeling voor de luchtkwaliteit in een aantal gevallen (beschreven in de ministeriële Regeling NIBM) worden tenietgedaan door de ontwikkeling van bijvoorbeeld schonere motoren in het gehele land.

Op 1 augustus 2009 is het nationaal samenwerkingsprogramma luchtkwaliteit (NSL) in werking getreden. Hierdoor dient bij plannen die de luchtkwaliteit beïnvloeden niet langer te worden uit gegaan van de normen uit de interimperiode. Nu het NSL in werking is getreden is een project NIBM, als aannemelijk is dat het project een toename van de concentratie veroorzaakt van maximaal 3%. De 3% grens wordt gedefinieerd als 3% van de grenswaarde voor de jaargemiddelde concentratie van fijn stof (PM10) of stikstofdioxide (NO2). Dit komt overeen met 1,2 microgram/m3 voor zowel fijn stof en NO2. Als de 3% grens voor PM10 of NO2 niet wordt overschreden, dan hoeft geen verdere toetsing aan grenswaarden plaats te vinden.

Voor woningen en kantoren gelden de volgende getalsmatige grenzen:

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0028.png"  
Tabel 4. Bovengrenzen NIBM ontwikkelingen  

De NIBM-grens houdt in dat met de bouw tot maximaal 1.500 woningen of 100.000 m² kantoorruimte beneden het criterium van 3% gebleven wordt. Zodra ontwikkelingen plaatsvinden die deze grens overschrijden dienen de effecten op de luchtkwaliteit onderzocht te worden.

Achtergrondwaarden

In het kader van een goede ruimtelijke ordening dient te worden bezien of de luchtkwaliteit in Horn goed genoeg is om een goed woon- en leefmilieu te kunnen waarborgen.

Volgens de kaarten van het RIVM bedraagt de concentratie PM10 in Horn circa 25 µg/m³, en is de concentratie NO2 ter plaatse circa 22 µg/m³. In de Wet milieubeheer is de jaargemiddelde grenswaarde voor PM10 40 µg/m³. Voor NO2 bedraagt de jaargemiddelde grenswaarde eveneens 40 µg/m³.

Volgens de kaarten van het RIVM is de luchtkwaliteit ter plaatse voldoende voor een goed woon- en leefklimaat. Daarnaast zal door voortschrijdende voertuigtechnologie de luchtkwaliteit in de toekomst naar verwachting nog verder verbeteren.

4.5 Water

Relevante beleidsstukken op het gebied van water zijn het Waterbeheersplan van waterschap Peel en Maasvallei, het Provinciaal Omgevingsplan Limburg 2006 (POL2006), de Nationaal Waterplan, Nationaal Bestuursakkoord Water en de Europese Kaderrichtlijn Water. Belangrijkste gezamenlijke punt uit deze beleidsstukken is dat water een belangrijk sturend element is in de ruimtelijke ordening. Water legt een ruimteclaim op het (stads)landschap waaraan voldaan moet worden. De bekende drietrapsstrategieën zijn leidend:

  • vasthouden-bergen-afvoeren (waterkwantiteit);
  • voorkomen-scheiden-zuiveren (waterkwaliteit).

Daarnaast is de Beleidsbrief regenwater en riolering nog relevant. Hierin staat hoe het best omgegaan kan worden met het hemelwater en het afkoppelen daarvan. Ook hier gelden de driestapsstrategieën. De meest relevante beleidsstukken zijn hieronder verder toegelicht.

Nationaal Waterplan 2009-2015

In december 2009 heeft het kabinet het Nationaal Waterplan vastgesteld. Dit plan geeft op hoofdlijnen aan welk beleid het Rijk in de periode 2009 - 2015 voert om te komen tot een duurzaam waterbeheer. Het Nationaal Waterplan richt zich op bescherming tegen overstromingen, beschikbaarheid van voldoende en schoon water, en diverse vormen van gebruik van water. Ook worden de maatregelen genoemd die hiertoe worden genomen.

Provinciaal Omgevingsplan Limburg 2006 (POL2006)

Het waterbeleid in het POL2006 sluit aan op de Europese Kaderrichtlijn Water en het Nationaal Bestuursakkoord Water. Het provinciaal waterbeleid omvat de volgende strategische doelen:

  • herstel sponswerking: het voorkomen van wateroverlast en watertekort in het regionale watersysteem, anticiperend op veranderde klimatologische omstandigheden;
  • herstel van de natte natuur: het bereiken van ecologisch gezonde watersystemen en grondwaterafhankelijk natuur;
  • schoon water: het bereiken van een goede chemische kwaliteit voor water en sediment;
  • duurzame watervoorziening: het beschermen van water voor menselijke consumptie, zodanig dat voldoende water van de vereiste kwaliteit via eenvoudige zuiveringstechnieken beschikbaar is;
  • een veilige Maas: het streven naar een acceptabel risico voor overstromingen in het rivierbed van de Maas.

Ter bescherming van de (grond)waterkwaliteit ten behoeve van de openbare drinkwatervoorziening heeft de provincie Limburg op grond van haar bevoegdheid vanuit de Wet Milieubeheer beschermingsgebieden (waterwingebieden, grondwaterbeschermingsgebieden, boringsvrije zone) aangewezen. De bescherming is erop gericht dat de kwaliteit van het grondwater zodanig is en blijft dat het middels eenvoudige zuivering geschikt is voor de openbare drinkwatervoorziening. De exacte begrenzing van deze beschermingsgebieden alsook de regels zijn opgenomen in de Omgevingsverordening Limburg.

In bepaalde gebieden is het grondwater van nature beschermd tegen verontreinigingen vanaf maaiveld. Deze zogeheten geologische bescherming, waarbij het diep gelegen watervoerende pakket wordt afgedekt met slecht doorlatende kleilagen, komt voor in de Venloschol, de Roerdalslenk en delen van Zuid-Limburg. Deze grondwatervoorraden heeft de provincie 'gereserveerd' voor menselijke consumptie. Het diepe grondwater onder het plangebied maakt, zoals vastgelegd in de POL-kaart 'Kristallen waarden' onderdeel uit van de Roerdalslenk.

De Roerdalslenk is als boringsvrije zone aangewezen, aangezien diepe boringen de natuurlijke geologische bescherming kunnen aantasten. In de Roerdalslenk worden alleen (nieuwe) diepe onttrekkingen voor menselijke consumptie via vergunningverlening toegestaan. Dit is geborgd in de Provinciale Omgevingsverordening.

Waterschap Peel en Maasvallei

Het Integraal Waterbeheersplan 'Orde in water' van Waterschap Peel en Maasvallei (IWBP) beschrijft de uitwerking van het provinciale (oppervlakte)waterbeleid door het waterschap, zoals is vastgelegd in het POL2006. Het plan is richtinggevend voor het te voeren beleid en beheer van het waterschap. Het waterbeheer wordt in al zijn samenhangen bekeken met als belangrijke uitgangspunten de watersysteembenadering en de waterketenbenadering. Bij de integrale afwegingen zijn een viertal leidende principes: veiligheid, duurzaamheid, water als medeordenend principe en niet afwentelen op anderen. In de afweging gelden een drietal toetsingscriteria: doelrealisatie, kosteneffectiviteit en maatschappelijk draagvlak. Extra inspanningen worden geleverd op het realiseren van duurzaam stedelijk waterbeheer waaronder het nadrukkelijk beïnvloeden van de ruimtelijke ordening vanuit waterhuishoudkundige principes in samenwerking met de gemeentes. Ook het samenwerken in de waterketen met de gemeentes en de verdere sanering van schadelijke rioolwateroverstorten staat hoog op de agenda. Bij nieuwbouwlocaties wordt gestreefd naar 100% afkoppeling van het afkoppelbaar verhard oppervlak van het riool.

Keur waterschap Peel en Maasvallei

Op waterstaatswerken en watergangen (waterlopen) is de Keur van het waterschap Peel en Maasvallei van toepassing. In de worden enkele handelingen in het watersysteem beperkt, waaronder het lozen van water in het watersysteem en het realiseren van werken c.q. bebouwing binnen de keurzones van een waterstaatswerk of watergang.

Grondwater

De grondwaterstanden en -stroming in Horn worden sterk beïnvloed door de Maas.

Op de bodemkaart van Nederland wordt de grondwaterstand weergegeven in zeven klassen, de zogenaamde grondwatertrappen. Deze geven een globale aanduiding van het niveau van de fluctuatie van het grondwater aan. Voor de kernen is het grondwaterpeil niet bepaald. Wel worden op de kaart "58 West Roermond" grondwatertrappen aangegeven in de directe omgeving van het plangebied. Aangenomen mag worden dat de grondwaterstand in het plangebied redelijk overeenkomt met de grondwaterstand in de omringende gebieden. Voor de omgeving van het plangebied gelden de grondwatertrappen V tot VII. Dit zijn vrij droge tot droge gebieden met een gemiddeld hoogste grondwaterstand van minder dan 40 cm tot meer dan 40 cm of meer dan 80 cm beneden maaiveld en een gemiddeld laagste grondwaterstand van meer dan 120 cm beneden maaiveld.

De bebouwing en verharding in het plangebied leiden tot vermindering van aanvoer van regenwater naar het grondwater. Wat de invloed daarvan in het plangebied is op het grondwaterregiem kan moeilijk worden gekwantificeerd. Pas de laatste jaren is er meer aandacht binnen het stedelijk gebied voor die problematiek. Wanneer in de toekomst werkzaamheden aan de infrastructuur of vervanging van de riolering noodzakelijk zijn, kunnen de mogelijkheden voor het infiltreren van regenwater worden onderzocht.

In of rond het plangebied bevinden zich geen grondwaterbeschermingsgebieden.

Volgens de 'Kristallen Waarden'- kaart ligt het plangebied in Roerdalslenk zone III. Op grond van de Omgevingsverordening Limburg worden beperkingen gesteld aan activiteiten die invloed kunnen hebben op diepe grondwatervoorraden. Tevens is het niet toegestaan bodemroerende activiteiten te ontplooien, of bodemenergiesystemen te hebben beneden 80 m - mv. Zie voor een verdere beschrijving van de Provinciale Omgevingsverordening ook de paragraaf 'provinciaal beleid'. De Omgevingsverordening is afzonderlijk van het bestemmingsplan van toepassing. In dit bestemmingsplan zijn dan ook geen regels gesteld ten aanzien van de ligging in de Roerdalslenk zone III.

Op de 'Blauwe Waarden'- kaart van het POL2006 is voor een deel van het plangebied de aanduiding 'Veerkrachtig watersysteem van de Maas' opgenomen.

Zuiveringstechnische werken

Nabij Kemp 29, buiten het plangebied, ligt een rioolgemaal. De geurzone van 30 meter van het rioolgemaal ligt tot over het plangebied. In de regels en op de verbeelding is de geurzone opgenomen, met bijbehorende beschermende regeling.

Oppervlaktewater

In Horn is sprake van oppervlaktewater nabijhet kasteel Horn. Ten oosten van de kern stroomt de Maas. De Breulesgraaf en de zijtak van de Breulesgraaf raken het plangebied.

Regen- en afvalwater

Bij de nieuwe woningen of andere ontwikkelingen dient het afval- en hemelwater gescheiden te worden afgevoerd. Wat betreft de afvoer van hemelwater sluit de gemeente Leudal aan bij de beleidsuitgangspunten van het waterschap.

4.6 Wet geluidhinder

Op 1 januari 2007 is de Wijzigingswet Wet geluidhinder (modernisering instrumentarium geluidbeleid, eerste fase) in werking getreden. In deze wet wordt aangegeven hoe voor een gebied waar een ruimtelijke ontwikkeling plaatsvindt, dient te worden omgegaan met geluidhinder als gevolg van wegverkeer en spoorwegen, maar ook als gevolg van industrielawaai.

Wegverkeerslawaai

In de Wet geluidhinder (Wgh) is bepaald dat elke weg een geluidszone heeft (zie onderstaande tabel), met uitzondering van woonerven en wegen waar een maximumsnelheid van 30 km/u voor geldt. Bij een ruimtelijke ontwikkeling waarbij sprake is van de ontwikkeling van geluidsgevoelige objecten binnen een geluidszone, dient een onderzoek te worden uitgevoerd naar de geluidsbelasting op deze gebouwen of terreinen.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0029.png"  
Tabel 5. Breedte geluidszones wegen  

De wegen in het plangebied met een hogere rijsnelheid dan 30 km/uur betreffen de Rijksweg en Beegderweg. Zodra ontwikkelingen in de geluidszone van deze wegen plaatsvinden dienen de akoestische gevolgen aangetoond te worden.

4.7 Wet milieubeheer

Om een goed woon- en leefklimaat te kunnen garanderen is het noodzakelijk een zekere afstand te behouden tussen (agrarische) bedrijven en woonbebouwing. Deze afstand (zonering) wordt bepaald door enerzijds de aard van het bedrijf en anderzijds door het karakter van zijn omgeving.

In de onderstaande tabel is een overzicht gegeven van de relevante bedrijven en instellingen binnen en buiten de kern met bijbehorende milieuzonering conform de (indicatieve) lijst “Bedrijven en Milieuzonering” (2009), uitgegeven door de Vereniging van Nederlandse gemeenten. Hierbij zijn enkel de bedrijven met een milieucategorie van 3 en hoger meegenomen, aangezien bedrijven met milieucategorie 1 en 2 passen binnen de bebouwde omgeving, en daardoor direct toegestaan zijn.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0030.png"  
Tabel 6. Bedrijven en instellingen en milieuzonering  

Hoofdstuk 5 Juridische aspecten

5.1 Planonderdelen

Het bestemmingsplan voor de kern Horn is vervat in planregels, een verbeelding en een toelichting.

De regels bevatten het juridisch instrumentarium voor het regelen van het gebruik van de gronden, bepalingen omtrent de toegelaten bebouwing, regelingen betreffende het gebruik van aanwezige en / of op te richten bouwwerken. De regels zijn onderverdeeld in vier hoofdstukken. Per hoofdstuk zullen de diverse bepalingen artikelsgewijs worden besproken.

De verbeelding heeft een ondersteunende rol voor toepassing van de regels alsmede de functie van visualisering van de bestemmingen. Op de verbeelding worden de bestemmingen weergegeven, met daarbij de harde randvoorwaarden. De verbeelding vormt samen met de regels het voor de burgers bindende deel van het bestemmingsplan.

De toelichting heeft géén bindende werking; de toelichting maakt juridisch ook geen onderdeel uit van het bestemmingsplan, maar heeft wel een belangrijke functie bij de weergave en onderbouwing van het plan en ook bij de uitleg van bepaalde bestemmingen en regels.

Een belangrijke stap in het actualiseringstraject van onder andere het bestemmingsplan 'Kern Horn' (en alle andere kernen van de gemeente Leudal) is het opstellen van een kaderplan. Het kaderplan vormt de beleidsmatige ruimtelijke 'denkrichting' voor de afzonderlijke bestemmingsplannen voor de kernen. Een degelijke visie, zowel ruimtelijk als functioneel, is essentieel als basis voor de planologisch-juridische regeling in een bestemmingsplan. De ruimtelijke denkrichting is vastgelegd in het kaderplan dat geldt voor de te actualiseren bestemmingsplannen voor de kernen van de gemeente Leudal. Op deze wijze wordt de uniformiteit tussen de verschillende bestemmingsplannen voor de kernen optimaal gewaarborgd.

Gebaseerd op het kaderplan is het gemeentelijk Handboek Bestemmingsplannen opgesteld, waarin is opgenomen op welke wijze de verbeelding en planregels dienen te worden opgesteld.

Het nieuwe bestemmingsplan voor de kern Horn is opgesteld conform het kaderplan, het gemeentelijk Handboek, de landelijke richtlijn voor bestemmingsplannen (SVBP 2012), alsmede de Wet Ruimtelijke Ordening (Wro), Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) en het Besluit op de ruimtelijke ordening (Bro).

5.2 Opzet planregels

5.2.1 Inleidende regels

Begrippen (art. 1)

In dit artikel zijn bepalingen (begrippen) opgenomen welke in het algemeen spraakgebruik onvoldoende vastliggen en waarbij verschillen in interpretatie bij toepassing van de planregels mogelijk zijn. Voor het gemak zijn enkele begrippen uit de Woningwet/ Bouwverordening overgenomen.

In de begrippen is ook een definitie voor 'peil' weergegeven. Dit is in de volgende afbeelding gevisualiseerd.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0031.png"  
Afbeelding 24. Visualisatie van de verschillende definities van Peil  

Wijze van meten (art. 2)

Hierin wordt aangegeven op welke manier hoogte, lengte, breedte, inhoud en oppervlakte van bouwwerken / percelen gemeten moeten worden.

In de onderstaande afbeelding is aangegeven hoe de goothoogte en bouwhoogte bij woningen met en zonder kap gemeten dienen te worden.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0032.png"  
Afbeelding 25. Goot- en bouwhoogte bij woningen met en zonder kap  

5.2.2 Bestemmingsregels

De regels van een bestemming worden als volgt opgebouwd en benoemd:

  • bestemmingsomschrijving;
  • bouwregels;
  • nadere eisen;
  • afwijken van de bouwregels;
  • specifieke gebruiksregels;
  • afwijken van de gebruiksregels;
  • omgevingsvergunning voor het uitvoeren van werk, geen gebouw zijnde, of van werkzaamheden
  • omgevingsvergunning voor het slopen van een bouwwerk;
  • wijzigingsbevoegdheid;

Duidelijk zal zijn dat een bestemmingsregel niet alle elementen hoeft te bevatten. Dit kan per bestemming verschillen.

In dit bestemmingsplan is voor diverse bestemmingen een nadere eisenregeling opgenomen. Burgemeester en wethouders kunnen, binnen de reeds aangegeven begrenzingen van het bestemmingsplan (gebruiks- en bouwregels), nadere eisen stellen aan plaats en afmeting van gebouwen indien dit noodzakelijk is voor de aspecten:

  • gebruiksmogelijkheden en het woon- en leefklimaat van aangrenzende gronden en bouwwerken;
  • stedenbouwkundige kwaliteit en beeldkwaliteit van de naaste omgeving;
  • verkeersveiligheid;
  • sociale veiligheid;
  • brandveiligheid en rampenbestrijding;
  • externe veiligheid;
  • benodigde parkeervoorzieningen;
  • benodigde waterberging.

Hier onder worden de regels van de opgenomen bestemmingen nader toegelicht.

Agrarisch

De gronden in het plangebied die agrarisch in gebruik zijn, zijn als zodanig bestemd en bedoeld voor de uitoefening van een volwaardig agrarisch bedrijf met een agrarische bedrijfsvoering, met daaraan ondergeschikt extensief recreatief medegebruik. Intensieve veehouderij is niet toegelaten.

Op deze gronden is uitsluitend ten behoeve van het agrarisch gebruik het bouwen van bouwwerken toegestaan. Binnen de aangegeven bouwvlakken zijn deze gebouwen toegestaan (inclusief bedrijfswoningen). De maximale hoogtes zijn overeenkomstig de maximale hoogtes ten tijde van de vaststelling van het bestemmingsplan. Voor de bedrijfswoning(en) geldt dat aangesloten wordt bij de regeling zoals die voor de woonbestemming geldt. De in het plangebied aanwezige minicamping is rechtstreeks mogelijk gemaakt binnen de bestemming.

Binnen de bestemming 'Agrarisch' is een wijzigingsbevoegdheid opgenomen, waarmee (voormalige) agrarische bedrijfswoningen kunnen worden omgezet in een burgerwoning.

Bedrijf

Binnen deze bestemming worden de aanwezige bedrijven geregeld.

In principe zijn alleen bedrijven toegestaan in de milieucategorieën 1 en 2 (VNG 2009), welke passen binnen een woonomgeving. Uitzondering wordt gemaakt voor bestaande bedrijven die in een hogere categorie vallen. Deze zijn dan ook specifiek aangegeven op de verbeelding.

Beperkte uitbreiding is enkel mogelijk na een integrale afweging en binnen de geldende milieuregelgeving. Dit betekent dat binnen de kernen enkel bedrijven in de milieucategorieën 1 en 2 en gelegen op een duurzame locatie (na een integrale afweging) beperkte uitbreidingmogelijkheden kunnen hebben. Nieuwe bedrijven in de kernen zijn vanwege de milieubeperkingen niet rechtstreeks mogelijk. Op de verbeelding zijn de bedrijven daarom voorzien van een bouwvlak met daaraan gekoppeld een bebouwingspercentage, gebaseerd op de huidige bebouwing. De maximale hoogtes zijn overeenkomstig de maximale hoogtes ten tijde van de terinzagelegging van het vastgestelde plan.

Aan huis verbonden bedrijvigheid, als ondergeschikte functie bij de woonfunctie is binnen het gehele plangebied middels een omgevingsvergunning toegestaan. Aan de omgevingsvergunning zijn voorwaarden verbonden ter bescherming van de omgeving (milieuhinder, parkeren e.d). Kleine aan huis verbonden bedrijfjes en al dan niet aan huis verbonden beroepen (vallend onder VNG-categorie 1) worden rechtstreeks toegelaten, met een maximum van 30 m2.

In het plangebied aanwezige nutsvoorzieningen zijn overeenkomstig de RO Standaarden 2012 bestemd tot 'Bedrijf' en voorzien van de aanduiding 'nutsvoorziening'.

Centrum

In het centrumgebied van Horn is gekozen voor een centrumbestemming, waarbinnen een veelheid van functies onderling kunnen worden uitgewisseld.

Detailhandel is op alle gronden met de centrumbestemming toegestaan, met uitzondering van een supermarkt. Deze is specifiek aangeduid op de verbeelding en is alleen toegestaan op die locatie.

Lichte horeca (horeca van categorie 1) is overal binnen de centrumbestemming toegestaan. Dit zijn horecabedrijven die in beginsel alleen overdag en 's avonds behoeven te zijn geopend (vooral verstrekking van etenswaren en maaltijden) en daardoor slechts beperkte hinder voor omwonenden veroorzaken. Hierbij kan worden gedacht aan aan de detailhandel verwante horeca, zoals een broodjeszaak, cafetaria, croissanterie en koffiebar, maar ook aan overige lichte horeca zoals een bistro, restaurant (al dan niet met bezorg- en/of afhaalservice) en een hotel.

Middelzware horeca is alleen toegestaan in de centrumbestemming van Horn ter plaatse van de aanduiding 'horeca van categorie 2'. Het betreft horecabedrijven die normaal gesproken ook delen van de nacht geopend zijn en die daardoor aanzienlijke hinder voor omwonenden kunnen veroorzaken, zoals een biljartcentrum; café; shoarma/grillroom en zalenverhuur.

Zware horeca is in de centrumbestemming van Horn niet toegestaan. Dit zijn horecabedrijven die voor een goed functioneren ook 's nachts geopend zijn en die tevens een groot aantal bezoekers aantrekken en daardoor grote hinder voor de omgeving met zich mee kunnen brengen. Hierbij kan gedacht worden aan een dancing, discotheek en een nachtclub.

Kantoren, dienstverlening en bedrijven die gericht zijn op cultuur en ontspanning (zoals een sauna, wellness, casino en een dansschool) zijn door de geringe milieubelasting op de omgeving overal in de centrumbestemming toegestaan.

In het centrumgebied van Horn komt naast de voorzieningenfunctie ook de woonfunctie voor. Wonen is alleen toegestaan, daar waar op de verbeelding de aanduiding ´wonen´ of ´wonen op verdieping´ is opgenomen.

Het uitoefenen van beroepen en bedrijven aan huis is onder voorwaarden toegestaan, daar waar op de verbeelding een woonfunctie wordt toegestaan. Voor een beroep aan huis wordt een maximum aantal m² aangehouden van 80 m² en voor een bedrijf aan huis (wat een wat zwaardere milieubelasting veroorzaakt dan een beroep aan huis) maximaal 30 m².

Gemeentelijke monumenten en Rijksmonumenten zijn specifiek aangeduid op de verbeelding met de aanduidingen 'specifieke vorm van waarde – monument gemeente' en 'specifieke vorm van waarde - monument rijk'.

Bebouwing ten behoeve van de hierboven genoemde functies mag overal binnen het bestemmingsvlak (tevens bouwvlak) worden opgericht. Het bouwperceel mag geheel worden bebouwd, behalve als op de verbeelding een maximum bebouwingspercentage is aangegeven. In die gevallen mag het bouwvlak tot maximaal het aangegeven percentage worden bebouwd. Er mogen geen nieuwe woningen worden gerealiseerd. De diepte van bedrijfsgebouwen mag vanaf de eerste verdieping niet meer bedragen dan 15 meter. De goothoogte en bouwhoogte mag niet meer bedragen dan de bestaande goothoogte ten tijde van de ter inzage legging van het vastgestelde bestemmingsplan. Bijbehorende bouwwerken c.q. overkappingen zijn uitsluitend toegelaten binnen het bouwvlak. De maximale oppervlakte bedraagt 100 m2 en de maximale goothoogte bedraagt 3,5 meter. De maximale bouwhoogte bedraagt 5,5 meter. De bouwhoogte van erf- en terreinafscheidingen mag niet meer bedragen dan 2 meter, met dien verstande dat de hoogte voor erf- en terreinafscheidingen vóór de voorgevelrooilijn niet meer mag bedragen dan 1 meter. De hoogte van licht- en vlaggenmasten mag niet meer bedragen dan 6 meter. Overige bouwwerken, geen gebouwen zijnde, zijn uitsluitend toegestaan binnen het bouwvlak. De bouwhoogte daarvan mag niet meer bedragen dan 3 meter.

Detailhandel

Deze bestemming is opgenomen als planologisch-juridische regeling voor de detailhandelsvestigingen (winkels). Op de verbeelding zijn de detailhandelsvestigingen voorzien van een bouwvlak met daaraan gekoppeld een bebouwingspercentage. De maximale hoogtes zijn overeenkomstig de maximale hoogtes ten tijde van de terinzagelegging van het vastgestelde plan. Alleen ter plaatse van de aanduiding 'supermarkt' is een supermarkt toegestaan.

Dienstverlening

Deze bestemming is gelegd op de dienstverlenende bedrijven in Horn. Op de verbeelding zijn de dienstverlenende bedrijven voorzien van een bouwvlak met daaraan gekoppeld een bebouwingspercentage. De maximale hoogtes zijn overeenkomstig de maximale hoogtes ten tijde van de terinzagelegging van het vastgestelde plan.

Groen

Binnen deze bestemmingen zijn groenvoorzieningen toegestaan, alsmede speelvoorzieningen, voorzieningen van algemeen nut, waterhuishoudkundige voorzieningen en evenementen. De gronden mogen worden bebouwd ten behoeve van gebouwen van algemeen nut.

Horeca

De horeca binnen het plangebied is specifiek bestemd met de bestemming 'Horeca'. Horecavestigingen met de horecacategorieën 1 (doorgaans overdag geopend en toegespitst op eten bijv. restaurant) zijn rechtstreeks toegestaan. Horeca van categorie 2 (toegespitst op het nuttigen van alcoholische dranken bijv. café) is alleen toegestaan, daar waar op de verbeelding aangegeven. Een zwaardere horecacategorie dan 2 is niet toegestaan. Coffeeshops en erotisch getinte horeca zijn niet toegelaten.

Op de verbeelding zijn de horeca functies voorzien van een bouwvlak met daaraan gekoppeld een bebouwingspercentage. De maximale hoogtes zijn overeenkomstig de maximale hoogtes ten tijde van de terinzagelegging van het vastgestelde plan.

Kantoor

De kantoorlocaties in het plangebied zijn bestemd met de bestemming 'Kantoor'. Wonen is uitsluitend toegestaan ter plaatse van de aanduiding 'wonen'. Op de verbeelding zijn de kantoorfuncties voorzien van een bouwvlak met daaraan gekoppeld een bebouwingspercentage. De maximale hoogtes zijn overeenkomstig de maximale hoogtes ten tijde van de terinzagelegging van het vastgestelde plan.

Maatschappelijk

Binnen deze bestemming zijn onderwijsdoeleinden, sociaal-medische doeleinden, sociaal-culturele doeleinden, levensbeschouwelijke doeleinden en religieuze doeleinden toegestaan, zoals onder andere de begraafplaats en het gemeenschapshuis.

Gebouwen mogen uitsluitend worden gebouwd binnen het op de verbeelding aangegeven bouwvlak. Op de verbeelding zijn het maximale bebouwingspercentage en de maximale goothoogtes per bebouwingsvlak aangegeven. In de bouwregels is verder aangegeven aan welke maatvoering hoofdgebouwen en bijbehorende bouwwerken moeten voldoen.

Recreatie

Deze bestemming is gelegd op het park rond het kasteel. Er mogen geen gebouwen worden opgericht. Overige bouwwerken mogen alleen worden gebouwd in overeenstemming met de waarden als Rijksmonument.

Sport

Deze bestemming is gelegd op de sportgelegenheden in Horn. Gebouwen mogen uitsluitend worden gebouwd binnen het op de verbeelding aangegeven ruime bouwvlak. Op de verbeelding en in de planregels is aangegeven aan welke maatvoering de gebouwen moeten voldoen en voor welk percentage het bouwvlak mag worden bebouwd. Een manege en een sporthal zijn toegestaan ter plaatse van de aanduidingen daarvoor op de verbeelding.

Verkeer

Binnen deze bestemming zijn onder andere verkeersdoeleinden (wegen, paden, parkeervoorzieningen) alsook groenvoorzieningen toegestaan. De oprijlaan van het kasteel is tevens aangemerkt als Rijksmonument, met bijbehorende beschermde regeling.

Water

Het oppervlaktewater in Horn heeft een waterbestemming gekregen. Het betreft uitsluitend de vijver in het park en een deel van waterlopen aan de noordoostzijde en aan de zuidzijde van de kern. Er mag alleen worden gebouwd ten behoeve van de waterhuishoudkundige functie. De vijver in het park is tevens aangemerkt als Rijksmonument, met bijbehorende beschermde regeling.

Wonen

In de geldende bestemmingsplannen werden ten behoeve van woondoeleinden verschillende bestemmingscategorieën opgenomen voor diverse woningtypen. Ook voor- en achtertuin werden afzonderlijk bestemd. In het nieuwe plan wordt deze regeling, gelet op het algemeen uitgangspunt (flexibilisering), verlaten.

In plaats van een gedetailleerde bestemmingsregeling wordt voor woondoeleinden nu slechts één bestemming opgenomen, namelijk 'Wonen'. Hierin worden tevens voor- en achtertuin geregeld. Deze bestemming is opgenomen voor alle bestaande woningen. Woningen die deel uit maken van een bedrijf worden geregeld middels een bestemming waarin ook het bedrijf geregeld is. De regeling is zeer flexibel gehouden, met als gevolg dat er bij het bouwen, verbouwen of veranderen van een woning aan maar weinig voorwaarden voldaan hoeft te worden.

In de geldende plannen werden ten behoeve van woondoeleinden verschillende bestemmingscategorieën opgenomen voor diverse woningtypen. Ook voor- en achtertuin werden afzonderlijk bestemd. In het nieuwe plan wordt deze regeling, gelet op het uitgangspunt van flexibilisering, verlaten. Wel is een aparte aanduiding opgenomen voor de woonwagenstandplaatsen in nabij de sportvelden.

Binnen de woonbestemming is het toegestaan aan huis verbonden beroepen uit te oefenen. Volgens jurisprudentie kan het gebruik van ruimten in woningen voor de uitoefening van een ambt, beroep of praktijk niet afhankelijk worden gesteld van een omgevingsvergunning. Daarom is in de gebruiksregels opgenomen dat een aan huis verbonden beroep rechtstreeks is toegestaan maar dat de woonfunctie de hoofdfunctie dient te blijven.

Er gelden een aantal specifieke bouwregels binnen de woonbestemming. Het hoofdgebouw mag enkel binnen het hoofdbebouwingsvlak worden gebouwd. Dit is een denkbeeldig vlak dat wordt begrensd door de voorgevelrooilijn en een denkbeeldige lijn op 15 meter evenwijdig aan de voorgevelrooilijn. Bijbehorende bouwwerken mogen ook daarachter, op het achtererf worden opgericht.

Hoofdgebouwen mogen enkel op de begane grond worden uitgebreid. Uitbreiding op de verdieping is mogelijk met een afwijking van het bestemmingsplan.

Gebouwen mogen uitsluitend binnen het bouwvlak worden gebouwd. Door middel van een afwijking door middel van een omgevingsvergunning is het onder voorwaarden mogelijk buiten het bouwvlak te bouwen. Het betreft de realisatie van:

  • Erkers (maximaal 6m2)
  • Een carport, deels voor de voorgevelrooilijn
  • Een aanbouw of overkapping bij hoekwoningen (maximaal 25 m2)

De systematiek van het hoofdbebouwingsvlak is op de navolgende weergegeven.

afbeelding "i_NL.IMRO.1640.BP13KernHorn-VG01_0033.png"  
Afbeelding 26. Systematiek hoofdbebouwingsvlak en hoekwoningen  

Leiding - Gas

Ter plaatse van de dubbelbestemming Leiding- Gas ligt een hogedruk aardgastransportleiding. Deze heeft een beschermingszone van 4 meter aan weerszijden van de leiding. Hier geldt een bouwverbod voor bouwwerken die niet ten dienst staan van de rioolpersleiding. Er is een omgevingsvergunning nodig voor het uitvoeren van werken, geen bouwwerk zijnde en voor werkzaamheden.

Leiding - Hoogspanningsverbinding

Ter plaatse van de dubbelbestemming Leiding- Hoogspanningsverbinding ligt een hoogspanningsverbinding en de daarbij behorende beschermingszone. Hier geldt een bouwverbod voor bouwwerken die niet ten dienste staan van de hoogspanningsleiding. Er is een omgevingsvergunning nodig voor het uitvoeren van werken, geen bouwwerk zijnde en voor werkzaamheden.

Waarde – Archeologie 4, 5 en 6

Ter plaatse van deze dubbelbestemmingen is het gemeentelijk archeologisch beleid van toepassing met verschillende ondergrenzen voor de noodzakelijkheid van archeologische onderzoek.

Waterstaat - Beschermingszone watergang

In en langs het plangebied loopt een aantal watergangen van het Waterschap Peel en Maasvallei. De onderhoudszone van deze watergangen, voor zover gelegen binnen het plangebied, hebben de dubbelbestemming 'Waterstaat - Beschermingszone watergang' gekregen. Hier mag alleen worden gebouwd ten behoeve van de waterstaatkundige functie

Waterstaat – Waterbergend rivierbed

Het oostelijk deel van de kern ligt in het bergend regime van de Maas, dit met uitzondering van de bestaande bebouwing, die is aangemerkt als gebied waarop paragraaf 6 van hoofdstuk 6 van het Waterbesluit niet van toepassing is. Bouwplannen in dit gebied worden aan een nadere toets aan de rivierkundige voorwaarden onderworpen. Tevens dient Rijkswaterstaat om advies te worden gevraagd.

5.2.3 Algemene regels

In de Anti-dubbeltelregel wordt bepaald dat grond die eenmaal in aanmerking is genomen bij het verlenen van een omgevingsvergunning waarin uitvoering is gegeven of alsnog kan worden gegeven, deze bij de beoordeling van latere plannen buiten beschouwing blijft. Het nog overgebleven terrein mag dus niet nog eens meegenomen worden bij het toestaan van een ander bouwwerk.

In de Algemene bouwregels is een bepaling opgenomen met betrekking tot ondergronds bouwen, over ondergeschikte bouwdelen en over bestaande maten.

In de Algemene gebruiksregels is een nadere bepaling opgenomen met betrekking het gebruik van de gronden.

In de Algemene afwijkingsregels en Algemene wijzigingsregels verschaffen Burgemeester en Wethouders de gewenste beleidsruimte om bij de uitvoering van het plan te kunnen inspelen op gegevens of situaties die vooraf niet bekend kunnen zijn.

In de algemene aanduidingsregels zijn regels opgenomen ter bescherming van de molenbiotopen van de molens De Hoop en De Welvaart en ten behoeve van de geurcirkel van het rioolgemaal die over een klein deel van het plangebied ligt.

In de navolgende regel zijn de Algemene procedureregels opgenomen.

In het artikel Overige regels zijn de overige zaken geregeld die niet elders kunnen worden ondergebracht. Zo is een bepaling opgenomen ter bescherming van monumentale bomen.

5.2.4 Overgangs- en slotregels

In de regel Overgangsrecht is geregeld in hoeverre en onder welke voorwaarden bestaande gebouwen en het bestaand gebruik van gronden en bouwwerken mogen afwijken van het plan.

In de Slotregel is aangegeven op welke wijze de regels van het bestemmingsplan kunnen worden aangehaald.

Hoofdstuk 6 Haalbaarheid

6.1 Financiële uitvoerbaarheid

Op 1 juli 2008 is als onderdeel van de Wet ruimtelijke ordening (Wro) de Grondexploitatiewet (Grexwet) in werking getreden. In de Grexwet is bepaald dat de gemeente verplicht is om bij het vaststellen van een ontwikkelingsgericht bestemmingsplan, maatregelen te hebben genomen die verzekeren dat alle kosten die gepaard gaan met de ontwikkeling van de locatie worden verhaald op de initiatiefnemer van het plan. Dit betekent dat er voor de gemeente een verplichting bestaat om haar kosten, die gepaard gaan met een bouwplan, te verhalen op de exploitant.

De toepassing van de Grexwet richt zich voor het afdwingbare kostenverhaal, op bouwplannen. De definitie van wat onder een bouwplan wordt verstaan is opgenomen in het Bro:

  • de bouw van een of meerdere woningen;
  • de bouw van een of meerdere hoofdgebouwen;
  • de uitbreiding van een hoofdgebouw met ten minste 1000 m²;
  • de verbouwing van een of meer aangesloten gebouwen die voor andere doeleinden in gebruik of ingericht waren, mits ten minste 10 woningen worden gerealiseerd;
  • de verbouwing van een of meer aaneengesloten gebouwen die voor andere doeleinden in gebruik of ingericht waren, mits de cumulatieve oppervlakte van de nieuwe functies ten minste 1000 m² bedraagt;
  • de bouw van kassen met een oppervlakte van ten minste 1000 m².

Dit bestemmingsplan betreft in hoofdzaak een beheerplan, er worden geen ontwikkelingen mogelijk gemaakt. Er is zodoende over het algemeen geen sprake van een bouwplan met een afdwingbaar kostenverhaal.

6.2 Maatschappelijke uitvoerbaarheid

Inspraaktermijn

In het kader van de voor dit plan vastgelegde inspraakprocedure zijn ingezetenen en belanghebbenden in de gelegenheid gesteld hun mening(en) inzake het onderhavige voorontwerpbestemmingsplan kenbaar te maken. De planstukken hebben daartoe van 21 november tot en met 18 december 2013, zowel digitaal als analoog, voor een ieder ter inzage gelegen. De openbare bekendmaking daarvan heeft plaatsgehad in het Leudal Nieuws en de Staatscourant van donderdag 21 november 2013.

Informatiebijeenkomst

Tijdens de inspraakperiode heeft een informatie-/inspraakbijeenkomst plaatsgevonden op dinsdag 26 november 2013 in 'De Postkoets' in Horn. Een ieder heeft daarbij de mogelijkheid gehad mondeling te reageren op het voorontwerpbestemmingsplan.

Inspraakreacties

In totaal zijn er 7 schriftelijke inspraakreacties en 4 vooroverlegreacties ingediend. In de separate bijlagen is een (beknopte) weergave van de ingebrachte reacties met de standpuntbepaling hierover van burgemeester en wethouders opgenomen.

6.3 Procedure

De Wet ruimtelijke ordening (Wro) is in werking getreden met ingang van 1 juli 2008. De wettelijke procedure start met het moment van ter inzage legging van het ontwerp bestemmingsplan.

De procedure ziet er als volgt uit:

  • Openbare kennisgeving van het ontwerp bestemmingsplan;
  • Terinzagelegging van het ontwerp en bijbehorende stukken gedurende 6 weken en toezending aan gedeputeerde staten en de betrokken rijksdiensten, waterschappen en gemeenten;
  • Gedurende de termijn van terinzagelegging kunnen door een ieder schriftelijk of mondeling zienswijzen worden ingebracht;
  • Vaststelling van het bestemmingsplan door de gemeenteraad na 12 weken indien zienswijzen zijn ingediend;
  • Algemene bekendmaking van het vastgestelde bestemmingsplan door terinzagelegging met voorafgaande kennisgeving en toezending aan gedeputeerde staten en betrokken rijksdiensten, waterschappen en gemeenten: binnen 2 weken dan wel, indien gedeputeerde staten of de inspecteur zienswijzen hebben ingebracht of het bestemmingsplan gewijzigd is vastgesteld, binnen 6 weken na vaststelling;
  • Mogelijkheid tot beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State binnen 6 weken na bekendmaking voor belanghebbenden;
  • Inwerkingtreding op de dag na afloop van de beroepstermijn, zijnde 6 weken na de bekendmaking, tenzij binnen deze termijn een verzoek om een voorlopige voorziening is ingediend bij de Voorzitter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.

Hoofdstuk 7 Handhaving

Een bestemmingsplan is voor de gemeente een belangrijk instrument om haar ruimtelijk beleid vorm te geven. Door middel van een combinatie van positieve bestemmingen en het uitsluiten van bepaalde activiteiten en functies kan een sturing plaatsvinden van gewenste en ongewenste ontwikkelingen. Een belangrijk aspect hierbij is de handhaving en het toezicht op de naleving van het bestemmingsplan. Deze handhaving is van cruciaal belang om de in het plan opgenomen ruimtelijke kwaliteiten ook op langere termijn daadwerkelijk te kunnen vasthouden. Daarnaast is de handhaving van belang uit een oogpunt van rechtszekerheid: alle bewoners en gebruikers dienen door de gemeente op een zelfde wijze daadwerkelijk aan het plan worden gehouden.

In dit bestemmingsplan is daarom allereerst gestreefd naar een zo groot mogelijke eenvoud van in het bijzonder de planregels. Hoe groter de eenvoud (en daarmee de toegankelijkheid en leesbaarheid), hoe groter in de praktijk de mogelijkheden om toe te zien op de naleving van het plan. Bewust zijn in het plan geen detailbepalingen opgenomen die – hoewel misschien op zichzelf niet onwenselijk – in de praktijk niet kunnen worden gehandhaafd. In het verlengde daarvan is zoveel mogelijk afgezien van bepalingen die door de bewoners en andere gebruikers als een onnodige beperking van hun vrijheid kunnen worden gevoeld. Hoe minder knellend de planregels zijn, hoe kleiner de kans dat het met de regels wat minder nauw wordt genomen. In de praktijk worden op den lange duur immers ook alleen die regels gerespecteerd waarvan door de betrokkenen de noodzaak en de redelijkheid wordt ingezien.

In de bouwregels zijn maten opgenomen die van toepassing zijn op gebouwen en bouwwerken, geen gebouwen zijnde. Te realiseren gebouwen en andere bouwwerken moeten voldoen aan deze maatvoering, zo niet, dan kan het college van burgemeester en wethouders geen omgevingsvergunning voor het bouwen verlenen.

Gebruiksregels zijn opgenomen om gewenste ontwikkelingen mogelijk te maken en ongewenste ontwikkelingen uit te sluiten. Toetsing aan de gebruiksregels is aan de orde bij functiewisseling of nieuwvestiging.

Het gemeentebestuur draagt de verantwoordelijkheid om toe te zien op de naleving van de opgenomen regels in het bestemmingsplan.

Hoofdstuk 8 Communicatie

De communicatie met betrekking tot het ontwerp bestemmingsplan zal via de geijkte kanalen plaatsvinden. Publicatie vindt plaats op de gemeentelijke website, www.ruimtelijkeplannen.nl en via het plaatselijke weekblad “Leudal Nieuws” (voorheen genaamd “de Streekbode”. Bovendien is een informatieavond gehouden. De resultaten van de inspraak zijn opgenomen in de bijlagen.